#1
فرستاده از پیش کسری برفت
✦
به نزدیک قیصر خرامید تفت
“The envoy departed from Khosrow's presence and journeyed swiftly unto Caesar.”
#2
چو آمد بدرگه گشادند راه
✦
فرستاده آمد بر تخت و گاه
“When he arrived at the court, they cleared the way, and the envoy stood before the throne.”
#3
چو قیصر نگه کرد وعنوان بدید
✦
ز بیشی کسری دلش بردمید
“When Caesar looked upon the letter's salutation, his heart swelled with anger at Khosrow's superior posture.”
#4
جوان نیز بد مهتر نونشست
✦
فرستاده را نیز نبسود دست
“The monarch was young and newly ascended to the throne; he did not even reach out his hand to greet the envoy.”
#5
بپرسید ناکام پرسیدنی
✦
نگه کردنی سست و کژ دیدنی
“He asked reluctant questions with a cold posture, looking upon him with disdain.”
#6
یکی جای دورش فرود آورید
✦
بدان نامه پادشا ننگرید
“He ordered him lodged in a distant dwelling and paid no heed to the King of Kings' letter.”
#7
یکی هفته هرکش که بد رای زن
✦
به نزدیک قیصر شدند انجمن
“For an entire week, all the wise councilors gathered in assembly around Caesar.”
#8
سرانجام گفتند ما کهتریم
✦
ز فرمان شاه جهان نگذریم
“At last they said: 'Though we are lesser in power, we must not blindly yield to the King of the World's command.'”
#9
سزا خود ز کسری چنین نامه بود
✦
نه برکام بایست بدکامه بود
“It was fitting for Khosrow to send such a letter, yet one should not succumb to ill intent or arrogance.”
#10
که امروز قیصر جوانست و نو
✦
به گوهر بدین مرزها پیشرو
“For today Caesar is young and new to reign, noble in lineage and leader of these lands.”
#11
یک امسال با مرد برنا مکاو
✦
به عنوان بیشی و با باژ و ساو
“Do not contend with this young ruler this year over supreme titles, tribute, and taxes.”
#12
بهرپایمردی و خودکامه‌ای
✦
نبشتند بر ناسزا نامه‌ای
“Yet out of obstinacy and self-will, they penned an improper letter in response.”
#13
بعنوان ز قیصر سرافراز روم
✦
جهان سر به سر هرچ جز روم شوم
“Addressing it: 'From Caesar, the proud lord of Rome, over all the world save sinister Rome...'”
#14
فرستادهٔ شاه ایران رسید
✦
بگوید ز بازار ما هرچ دید
“'The envoy of Iran's king arrived; let him recount whatever he witnessed in our realm.'”
#15
از اندوه و شادی سخن هرچ گفت
✦
غم و شادمانی نباید نهفت
“'Whatever he spoke of grief and joy, neither sorrow nor gladness should be concealed.'”
#16
بشد قیصر و تازه شد قیصری
✦
که سر بر فرازد ز هرمهتری
“'The old Caesar is gone and a new Caesar reigns, raising his head above all earthly lords.'”
#17
ندارد ز شاهان کسی را بکس
✦
چه کهتر بود شاه فریادرس
“'He holds no king superior to himself; why should a savior king act as a subordinate?'”
#18
چو قرطاس رومی بیاراستند
✦
بدربر فرستاده را خواستند
“When they had finished adorning the Roman parchment, they summoned the envoy to the court.”
#19
چوبشنید دانا که شد رای راست
✦
بیامد بدر پاسخ نامه خواست
“When the wise envoy heard that the council was done, he came to the threshold and requested the answer.”
#20
ورا ناسزا خلعتی ساختند
✦
ز بیگانه ایوان بپرداختند
“They prepared an unworthy robe of honor for him and cleared the palace of all strangers.”
#21
بدو گفت قیصر نه من چاکرم
✦
نه از چین و هیتالیان کمترم
“Caesar said to him: 'I am no servant of his, nor am I inferior to China or the Hephthalites!'”
#22
ز مهتر سبک داشتن ناسزاست
✦
وگر شاه تو بر جهان پادشاست
“'It is improper to belittle a great monarch, even if your king rules over the world.'”
#23
بزرگ آنک او را بسی دشمنست
✦
مرا دشمن و دوست بردامنست
“'Great is he who faces many enemies; both foes and allies press against my robes.'”
#24
چه داری بزرگی تو از من دریغ
✦
همی آفتاب اندر آری بمیغ
“'Why do you withhold greatness from me, as though trying to shroud the sun in clouds?'”
#25
نه از تابش او همی کم شود
✦
وگر خون چکاند برو نم شود
“'Its radiance is not diminished, even if blood drips upon it and it becomes moist.'”
#26
چو کار آیدم شهریارم تویی
✦
همان از پدر یادگارم تویی
“'Yet if need arises, Khosrow is my king and a living remembrance of my father.'”
#27
سخن هرچ دیدی بخوبی بگوی
✦
وزین پاسخ نامه زشتی مجوی
“'Recount with goodness whatever you saw, and seek no ill in this written response.'”
#28
تنش را بخلعت بیاراستند
✦
ز در بارهٔ مرزبان خواستند
“They adorned his body with the robe of honor and called for the noble envoy's horse at the gate.”
#29
فرستاده برگشت و آمد دمان
✦
به منزل زمانی نجستی زمان
“The envoy turned back and rode swiftly, taking no rest at any stop along the way.”