#1
سواری ز قنوج تازان برفت
✦
به آگاهی رفتن شاه تفت
“A swift rider galloped forth from Kannauj to bring news of the King's hasty departure.”
#2
که برزوی و ایرانیان رفته‌اند
✦
همان دختر شاه را برده‌اند
“Reporting that Barzou and the Iranians had left, taking the King's daughter with them.”
#3
شنید این سخن شنگل از نیک‌خواه
✦
چو آتش بیامد ز نخچیرگاه
“Shangal heard these words from his well-wisher and returned like fire from the hunting grounds.”
#4
همه لشکر خویش را برنشاند
✦
پس شاه بهرام لشکر براند
“He mounted his entire host and led his army in pursuit of King Bahram.”
#5
بدین‌گونه تا پیش دریا رسید
✦
سپینود و بهرام یل را بدید
“In this manner he advanced until he reached the seashore, where he caught sight of Sapinud and the hero Bahram.”
#6
غمی گشت و بگذاشت دریا به خشم
✦
ازان سوی دریا چو بر کرد چشم
“Grieved at heart, he crossed the sea in wrath as he cast his eyes upon the opposite shore.”
#7
بدیدش سپینود و بهرام را
✦
مران مرد بی‌باک خودکام را
“He beheld Sapinud alongside Bahram, that fearless and resolute champion.”
#8
به دختر چنین گفت کای بدنژاد
✦
که چون تو ز تخم بزرگان مباد
“He spoke to his daughter: 'O base-born one! May none of noble blood ever resemble you!'”
#9
تو با این فریبنده مرد دلیر
✦
ز دریا گذشتی به کردار شیر
“'With this deceptive, valiant man, you have crossed the sea like a fearless lion,'”
#10
که بی‌آگهی من به ایران شوی
✦
ز مینوی خرم به ویران شوی
“'To journey without my knowledge to Iran, leaving a joyful paradise for a barren ruin!'”
#11
ببینی کنون زخم ژوپین من
✦
چو ناگاه رفتی ز بالین من
“'Now you shall feel the sting of my javelin, since you fled so abruptly from my side!'”
#12
بدو گفت بهرام کای بدنشان
✦
چرا تاختی باره چون بیهشان
“Bahram said to him: 'O ill-omened king! Why have you galloped your steed like a madman?'”
#13
مرا آزمودی گه کارزار
✦
چنانم که با باده و میگسار
“'You have tested me on the battlefield; I am as formidable in war as I am joyful over wine!'”
#14
تو دانی که از هندوان صدهزار
✦
بود پیش من کمتر از یک سوار
“'You know that a hundred thousand Indian warriors are less than a single rider before me!'”
#15
چو من باشم و نامور یار سی
✦
زره‌دار با خنجر پارسی
“'When I am accompanied by thirty renowned companions, mail-clad and wielding Persian blades,'”
#16
پر از خون کنم کشور هندوان
✦
نمانم که باشد کسی با روان
“'I would drench the land of Hind in blood, leaving no living soul behind!'”
#17
بدانست شنگل که او راست گفت
✦
دلیری و گردی نشاید نهفت
“Shangal knew he spoke the truth; for true bravery and heroism cannot be concealed.”
#18
بدو گفت شنگل که فرزند را
✦
بیفگندم و خویش و پیوند را
“Shangal said to him: 'For your sake I set aside my own child, my kin, and my blood relations!'”
#19
ز دیده گرامی‌ترت داشتم
✦
به سر بر همی افسرت داشتم
“'I held you dearer than my own eyes and placed a crown upon your head!'”
#20
ترا دادم آن را که خود خواستی
✦
مرا راستی بد ترا کاستی
“'I granted you whatever your heart sought; mine was truthfulness, while yours was deceit.'”
#21
جفا برگزیدی به جای وفا
✦
وفا را جفا کی پسندی سزا
“'You chose cruelty in place of loyalty; how could cruelty ever be the fitting reward for loyalty?'”
#22
چه گویم تراکانک فرزند بود
✦
به اندیشهٔ من خردمند بود
“'What can I say to her who was my child, whom I believed to be wise in thought?'”
#23
کنون چون دلاور سواری شدست
✦
گمانم که او شهریاری شدست
“'Now that he has proven to be a mighty rider, I suspect he is a grand sovereign!'”
#24
دل پارسی باوفا کی بود
✦
چو آری کند رای او نی بود
“'When is a Persian heart ever faithful? When their counsel says "yes", their mind intends "no"!'”
#25
چنان بچهٔ شیر بودی درست
✦
که از خون دل دایگانش بشست
“'Truly, he was like a lion's cub that washes its nurse's hands in heart-blood,'”
#26
چو دندان برآورد و شد تیز چنگ
✦
به پروردگار آمدش رای جنگ
“'As soon as it grew teeth and sharp claws, its intent turned to waging war against its raiser!'”
#27
بدو گفت بهرام چون دانیم
✦
بداندیش و بدساز چون خوانیم
“Bahram said to him: 'Now that you know me, why call me ill-intentioned and treacherous?'”
#28
به رفتن نباشد مرا سرزنش
✦
نخواهی مرا بددل و بدکنش
“'My departure brings me no blame, nor should you wish me ill-hearted or evil-doing.'”
#29
شهنشاه ایران و توران منم
✦
سپهدار و پشت دلیران منم
“'I am the Emperor of Iran and Turan; I am the warlord and defender of champions!'”
#30
ازین پس سزای تو نیکی کنم
✦
سر بدسگالت ز تن برکنم
“'Henceforth, I shall reward you with goodness and sever the heads of your enemies from their bodies!'”
#31
به ایران به جای پدر دارمت
✦
هم از باژ کشور نیازارمت
“'In Iran I shall treat you in place of a father, nor shall I afflict your realm with tribute!'”
#32
همان دخترت شمع خاور بود
✦
سر بانوان را چو افسر بود
“'And your daughter shall be the light of the East, standing as a crown above all noble women!'”
#33
ز گفتار او ماند شنگل شگفت
✦
ز سر شارهٔ هندوی برگرفت
“Shangal was filled with wonder at his words; he removed the Indian turban from his head.”
#34
بزد اسپ وز پیش چندان سپاه
✦
بیامد به پوزش به نزدیک شاه
“He spurred his steed and came forward alone from before his vast host to offer apology to the King.”
#35
شهنشاه را شاد در بر گرفت
✦
وزان گفتها پوزش اندر گرفت
“He joyfully embraced the Shahanshah and begged forgiveness for all those harsh words.”
#36
به دیدار بهرام شد شادکام
✦
بیاراست خوان و بیاورد جام
“Delighted at beholding Bahram, he arranged a royal feast and brought forth goblets of wine.”
#37
برآورد بهرام راز از نهفت
✦
سخنهای ایرانیان باز گفت
“Bahram disclosed his secret from concealment and recounted all the tales of the Iranians:”
#38
که کردار چون بود و اندیشه چون
✦
که بودم بدین داستان رهنمون
“How his deeds and thoughts had been forged, and how he had been guided through this tale.”
#39
می چند خوردند و برخاستند
✦
زبان را به پوزش بیاراستند
“They drank several cups of wine, arose, and adorned their tongues with mutual apologies.”
#40
دو شاه دلارای یزدان‌پرست
✦
وفا را بسودند بر دست دست
“The two noble, God-worshipping kings clapped hand to hand in a solemn pledge of loyalty,”
#41
کزین پس دل از راستی نشکنیم
✦
همی بیخ کژی ز بن برکنیم
“Swearing: 'Henceforth we shall not turn our hearts from truth, and we shall uproot all falsehood from its base.'”
#42
وفادار باشیم تا جاودان
✦
سخن بشنویم از لب بخردان
“'We shall remain loyal forever and listen to wise words from the lips of the prudent.'”
#43
سپینود را نیز پدرود کرد
✦
بر خویش تار و برش پود کرد
“He also bade farewell to Sapinud, holding her to his chest as warp and weft to his soul.”
#44
سبک پشت بر یکدگر گاشتند
✦
دل کینه بر جای بگذاشتند
“They swiftly turned their backs to one another, leaving all malicious hatred behind.”
#45
یکی سوی خشک و یکی سوی آب
✦
برفتند شادان‌دل و پرشتاب
“One heading over land and the other across the sea, they departed with joyful hearts and swift pace.”