بخش ۱۰ - دیدار نه فرزانهٔ اسکندر از دختر کید، وصف اندام‌ها و شگفتی شاه از خرم‌بهشت
#1
گزین کرد زان رومیان مرد چند
✦
خردمند و بادانش و بی‌گزند
#2
یکی نامه بنوشت پس شهریار
✦
پر از پوزش و رنگ و بوی و نگار
#3
که نه نامور ز استواران خویش
✦
ازین پرهنر نامداران خویش
#4
خردمند و بادانش و شرم و رای
✦
جهانجوی و پردانش و رهنمای
#5
فرستادم اینک به نزدیک تو
✦
نه پیچند با رای باریک تو
#6
تو این چیزها را بدیشان نمای
✦
همانا بباشد هم‌انجا به جای
#7
چو من نامه یابم ز پیران خویش
✦
جهاندیده و رازداران خویش
#8
که بگذشت بر چشم ما چار چیز
✦
که کس را به گیتی نبودست نیز
#9
نویسم یکی نامهٔ دلپسند
✦
که کیدست تا باشد او شاه هند
#10
خردمند نه مرد رومی برفت
✦
ز پیش سکندر سوی کید تفت
#11
چو سالار هند آن سران را بدید
✦
فراوان بپرسید و پاسخ شنید
#12
چنانچون ببایست بنواختشان
✦
یکی جای شایسته بنشاختشان
#13
دگر روز چون آسمان گشت زرد
✦
برآهیخت خورشید تیغ نبرد
#14
بیاراست آن دختر شاه را
✦
نباید خود آراستن ماه را
#15
به خانه درون تخت زرین نهاد
✦
به گرد اندر آرایش چین نهاد
#16
نشست از بر تخت خورشید چهر
✦
ز ناهید تابنده‌تر بر سپهر
#17
برفتند بیدار نه مرد پیر
✦
زبان چرب و گوینده و یادگیر
#18
فرستادشان شاه سوی عروس
✦
بر آواز اسکندر فیلقوس
#19
بدیدند پیران رخ دخت شاه
✦
درفشان ازو یاره و تخت و گاه
#20
فرو ماندند اندرو خیره خیر
✦
ز دیدار او سست شد پای پیر
#21
خردمند نه پیر مانده به جای
✦
زبانها پر از آفرین خدای
#22
نه جای گذر دید ازیشان یکی
✦
نه زو چشم برداشتند اندکی
#23
چو فرزانگان دیرتر ماندند
✦
کس آمد بر شاهشان خواندند
#24
چنین گفت با رومیان شهریار
✦
که چندین چرا بودتان روزگار
#25
همو آدمی بودکان چهره داشت
✦
به خوبی ز هر اختری بهره داشت
#26
بدو گفت رومی که ای شهریار
✦
در ایوان چنو کس نبیند نگار
#27
کنون هر یکی از یک اندام ماه
✦
فرستیم یک نامه نزدیک شاه
#28
نشستند پس فیلسوفان بهم
✦
گرفتند قرطاس و قیر و قلم
#29
نوشتند هر موبدی ز آنک دید
✦
که قرطاس ز انقاس شد ناپدید
#30
ز نزدیک ایشان سواری برفت
✦
به نزد سکندر به میلاد تفت
#31
چو شاه جهان نامه‌هاشان بخواند
✦
ز گفتارشان در شگفتی بماند
#32
به نامه هر اندام را زو یکی
✦
صفت کرده بودند لیک اندکی
#33
بدیشان جهاندار پاسخ نوشت
✦
که بخ‌بخ که دیدم خرم بهشت
#34
کنون بازگردید با چار چیز
✦
برین بر فزونی مجویید نیز
#35
چو منشور و عهد من او را دهید
✦
شما با فغستان بنه برنهید
#36
نیازارد او را کسی زین سپس
✦
ازو در جهان یافتم داد و بس
شناسنامه و تفسیر بیت
ترجمه انگلیسی:
معنی روان:
ابعاد ادبی و روایی:
موجودیت‌های نام‌برده:
رهنما
هم‌سخن رازهای کهن و راهنمای شاهنامه
درود بر شما، پویندهٔ کارنامهٔ کهن! من «رهنما» هستم؛ همراه شما در شناخت پهلوانان، شهریاران، دیوان، جانوران شگفت و بازخوانی ابیات شاهنامه فردوسی. از هر گوشهٔ این حماسه بپرسید تا با هم به بازخوانی آن بنشینیم.