🦅 IRANLORE | ایران‌نامه
✦
✦
✦
✦
دوره تاریخی (اشکانیان و ساسانیان)

پادشاهی کسری نوشین روان چهل و هشت سال بود

❖
72 بیت در این گفتار
برای مشاهده شناسنامه، معنی و هم‌پُرسی با سیمرغ روی هر بیت کلیک کنید
بخش ۸۹ - صلح با روم و بازگشت به تیسفون
چون طلایه‌داران سپاه ایران از لبه خندق بازآمدند، نوید دادند که فرستاده قیصر روم با دلی پردرد و لبریز از پوزش به درگاه شهریار خرامیده است. پیام‌آور روم همراه با چهل فیلسوف دانا گام بر آستانه نهادند؛ چون چشمانشان بر تاج و تخت فیروزه‌ای و جلال بی‌همتای کسری افتاد، آه سرد از سینه برکشیدند و عظمت پادشاهی او را ستودند. رومیان سی هزار دینار نثار درگاه کردند، اما از سهمگینی چهره شهریار به لرزه درآمدند. کسری آنان را بنواخت و جایگاهی شایسته ارزانی داشت. پیشروی فرستادگان زبان به پوزش گشود که قیصر نابرناست و تازه بر تخت نشسته؛ پدرش درگذشته و او هنوز گرم و سرد روزگار را نچشیده است. او خواستار صلح شد و یادآور گشت که مرزهای روم و ایران نباید با جنگ و کینه از هم جدا گردند. نوشین‌روان از سخنان پرفریب رومیان لبخند زد و پاسخ داد که اگر قیصر کودکی بی‌تجربه است، مشاورانش نباید بی‌بهره از دانش می‌بودند؛ زیرا پیمان‌شکنی جز تباهی و برباد رفتن آبادی برای روم حاصلی نخواهد داشت. فرستادگان خاکِ درگاه بوسیدند و متعهد شدند که ده پوست گاو پر از دینارهای زرین به عنوان باژ بپردازند. شاه تعیین جزییات باژ را به موبد و دستور خویش واگذارد؛ موبد علاوه بر زر، سالانه هزار جامه دیبای زربفت نیز برای جامه‌های خلعت شاهی مطالبه نمود و رومیان با شادمانی بر آن گردن نهادند. پس از برقراری صلح، نوشین‌روان یکی از سرداران خردمند و آمارگران خویش را گماشت تا باژ روم را گرد آورد و خود با سپاهی گران روانه تیسفون شد. سپاهیان با درفش‌های پرنیانی، کمرهای گوهرنشان و ساز و برگ زرین چنان می‌درخشانیدند که دشت و کوهستان چون پروینِ تابان گشته بود. با نزدیک شدن شاه به پایتخت، بزرگان و لشکریان پیاده به استقبال شتافتند و بر شهریار دادگر آفرین خواندند. پس از استقرار در کاخ پادشاهی، اندیشه در دگرگونی‌های روزگار و ناپایداری سپنجی‌سرای غلبه می‌یابد؛ روزگاری که گاه با فراز است و گاه با نشیب، و سرانجام همگان را در تیره خاک جای می‌دهد. در این میان، پیری با شصت و یک سال خزان سر می‌رسد و سخن‌سرا از کردگار جهان زمان می‌طلبد تا این دفتر کهن و نامنامه شهریاران را از زمان کیانیان تا یزدگرد به پایان رساند و نام نیکی در گیتی به یادگار گذارد.

شناسنامه و تفسیر بیت

ترجمه انگلیسی:

معنی روان:

ابعاد ادبی و روایی:
موجودیت‌های نام‌برده:
رهنما
هم‌سخن رازهای کهن و راهنمای شاهنامه
درود بر شما، پویندهٔ کارنامهٔ کهن! من «رهنما» هستم؛ همراه شما در شناخت پهلوانان، شهریاران، دیوان، جانوران شگفت و بازخوانی ابیات شاهنامه فردوسی. از هر گوشهٔ این حماسه بپرسید تا با هم به بازخوانی آن بنشینیم.
پیشنهادهای خوانش: