🦅 IRANLORE | ایران‌نامه
✦
✦
✦
✦
دوره تاریخی (اشکانیان و ساسانیان)

پادشاهی کسری نوشین روان چهل و هشت سال بود

❖
21 بیت در این گفتار
برای مشاهده شناسنامه، معنی و هم‌پُرسی با سیمرغ روی هر بیت کلیک کنید
بخش ۲۷ - مرگ نوش‌زاد و سوگواری
چون نوش‌زاد آخرین سخن را بر زبان آورد، لب بر هم نهاد و جان از تن آن شیردل فرزانه بیرون شد. با افتادن آن شاهزاده جوان، سپاهیانش که مایه امید خود را بر باد می‌دیدند، رزمگاه را رها کرده و به هر سو پراکنده شدند. بر عرصه نبرد دیگر تیغی کشیده نشد، کسی کشته نگشت و غنیمتی به تاراج نرفت؛ چرا که اندوه بر هر دو سپاه سایه افکنده بود.

رام‌برزین، سپهسالار کسری، پیکر بی‌جان نوش‌زاد را دید که خواری‌یافته بر خاک افتاده و سکوبای رومی، اسقف پیر، سر او را در کنار گرفته بود. ناله و زاری از رزمگاه برخاست و دل رام‌برزین از داغ آن جوان پرخروش گشت. سپهسالار رو به اسقف کرد و پرسید: «از پندها و وصایای این شاهزاده دلیر چه به یاد داری؟» اسقف پاسخ داد: «نوش‌زاد وصیت کرد که چون تنش به تیر خسته شد، هیچ‌کس جز مادرش نباید پیکر برهنه‌اش را ببیند. او سفارش نمود که نه استودان زرتشتیان برایش بسازند و نه مشک و عبیر بر تنش بیفشانند؛ نه تاج و دیبای رومی بر او بپوشانند و نه بر تختش بنشانند. او خواست بر رسم مسیحا، تنها مادرش بر او کفن سازد و گورش را مهیا کند، چرا که اکنون جانش با مسیحا یکی گشته است.»

با پخش این خبر، هیچ ترسا و مسیحی‌ای در شهر نماند مگر آنکه رخ از اندوه بخراشید. خروشی عظیم از زن و مرد جندی‌شاپور برخاست. مردم پیکر مطهر شاهزاده جوان را—که روزگاری دل و دیده نوشین‌روان بود—بر دوش کشیدند و سه فرسنگ پیکرش را دست‌به‌دست بردند.

چون خبر مرگ نوش‌زاد به گوش مادرش رسید، تاج و سرش بر خاک افتاد. او بی‌پرده و پای‌برهنه به میان جاده دوید و بازارگاه پر از جامه دریدگان گشت. همراهان سراپرده‌ای بر گرد مادر غم‌دیده برافراشتند و جهانی بر سر خود خاک اندوه افشاندند. سرانجام پیکر نوش‌زاد را بر طبق آیینش به خاک سپردند؛ شاهزاده‌ای که ناگهان چون باد آمد و چون باد در دل خاک فرو رفت، و جندی‌شاپور یک‌سر در سوگ او بریان‌دل و گریان ماند.

شناسنامه و تفسیر بیت

ترجمه انگلیسی:

معنی روان:

ابعاد ادبی و روایی:
موجودیت‌های نام‌برده:
رهنما
هم‌سخن رازهای کهن و راهنمای شاهنامه
درود بر شما، پویندهٔ کارنامهٔ کهن! من «رهنما» هستم؛ همراه شما در شناخت پهلوانان، شهریاران، دیوان، جانوران شگفت و بازخوانی ابیات شاهنامه فردوسی. از هر گوشهٔ این حماسه بپرسید تا با هم به بازخوانی آن بنشینیم.
پیشنهادهای خوانش: