🦅 IRANLORE | ایران‌نامه
✦
✦
✦
✦
دوره تاریخی (اشکانیان و ساسانیان)

پادشاهی کسری نوشین روان چهل و هشت سال بود

❖
36 بیت در این گفتار
برای مشاهده شناسنامه، معنی و هم‌پُرسی با سیمرغ روی هر بیت کلیک کنید
بخش ۷۰ - سوگواری مادر و تهدید به خودسوزی
چون آتش نبرد میان دو برادر خاموش گشت و رزمگاه آرام گرفت، مادرِ نگران و خونین‌دل که در ایوان خویش بی‌خواب و آرام مانده بود، دیده‌بانی بر بلندی گماشت تا نشانی از فرزندانش بیابد. دیده‌بان از دور گرد سپاه را دید که دامنه کشور را پوشانده است؛ درفش گو برافراشته بود، اما هیچ اثری از تاج زرین، پیل شاهی و سپاه طلخند به چشم نمی‌آمد. چون خبر به مادر رسید که فرّ شاهنشاهیِ طلخند تیره گشته و او بر زین پیل جان سپرده، جامه سوگ بر تن درید، چهره را ناخن کشید و سر بر دیوار کوفت.

مادر درمانده، گنجور را بفرمود تا آتش در گنج‌ها و ایوان بزرگی افکند و تاج و کاخ را بسوزاند؛ سپس آتشی بلند برفروخت تا به آیین هندیان خویشتن را در شعله‌ها بسوزاند و جان به درد تسلیم کند. چون این خبرِ سوزناک به گوش گو رسید، باره تیزرو خویش را انگیخت و دوان‌دوان به ایوان مادر شتافت. او مادر سوگوار را در میان بر گرفت و در حالی که اشک از دیدگانش می‌بارید، فریاد برآورد که ما از کشتن طلخند بی‌گناهیم و هیچ پهلوان یا سواری از سپاه من خنجر بر او نکشید و حتی سخن درشتی به او نگفت، بلکه گردش اختر بد و پایان یاقتن پیمانه زندگی، جان او را بر پشت پیل گرفت.

مادر خشمگین، گو را سرزنش کرد و برادرکشی برای تاج و تخت را گناهی ناپخشودنی خواند. اما گو سوگندهای سخت به پروردگار دادار و آفریننده مهر و چرخ گردان خورد که از این پس دست از تاج و تخت و گرز و اسب خواهد کشید، مگر آنکه حقیقت رزمگاه را بر مادر آشکار کند. او یادآور شد که مرگ تقدیر ناگزیر هر زنده‌ای است و چون شمع عمر فرو میرد، هیچ پولاد و زرهی توان پاسداری از جان را ندارد. گو حتی سوگند خورد که اگر مادر سخنش را باور نکند، خود پیش چشم او در آتش خواهد پرید. مادر چون سوز کلام و قامت دلاور گو را دید، دلمژده گشت و از او خواست تا چگونگی مرگ طلخند بر پشت پیل را بازنماید تا آتش درونش آرام گیرد.

شناسنامه و تفسیر بیت

ترجمه انگلیسی:

معنی روان:

ابعاد ادبی و روایی:
موجودیت‌های نام‌برده:
رهنما
هم‌سخن رازهای کهن و راهنمای شاهنامه
درود بر شما، پویندهٔ کارنامهٔ کهن! من «رهنما» هستم؛ همراه شما در شناخت پهلوانان، شهریاران، دیوان، جانوران شگفت و بازخوانی ابیات شاهنامه فردوسی. از هر گوشهٔ این حماسه بپرسید تا با هم به بازخوانی آن بنشینیم.
پیشنهادهای خوانش: