🦅 IRANLORE | ایران‌نامه
✦
✦
✦
✦
دوره تاریخی (اشکانیان و ساسانیان)

پادشاهی کسری نوشین روان چهل و هشت سال بود

❖
13 بیت در این گفتار
برای مشاهده شناسنامه، معنی و هم‌پُرسی با سیمرغ روی هر بیت کلیک کنید
بخش ۲۶ - زخم خوردن نوش‌زاد و وصیت او به مادر
در میان دود و غبار سهمگین نبرد، نوش‌زاد، فرزند شورشی کسری نوشین‌روان، به تیر تیراندازی گمنام زخمی کاری و کشنده خورد. در آن لحظات پر از سوز و حسرت، پندهای پیروز و هشدارهای پیشین او در ذهنش زنده شد. او که تنش از تیر فرومند و رخسارش از درد سوزان زرد گشته بود، نالان به میان سپاهیان روم بازآمد. رو به پهلوانان و دلاوران رومی کرد و با صدایی آکنده از ندامت گفت: «پیکار با پدر فرجامی جز زاری، خواری و شومی به همراه ندارد.» آن‌گاه اسقف مسیحی را اشک‌ریزان پیش فراخواند و رازهای دل و وصیت سرانجامش را بازگفت. نوش‌زاد گله نمود که روزگار تیره چگونه بر او ستم روا داشته است. او از اسقف خواست که چون جان از بدنش مفارقت کند، قاصدی سوار نزد مادرش بفرستد و بگوید که روزگار نوش‌زاد از داد و بیداد به پایان رسید. او از مادر خواست تا دل از او آزرده ندارد، چرا که این سرای سپنج، گذرگاهی ناپایدار است و هیچ زاده‌ای در جهان از چنگال مرگ نمی‌گریزد. او تأکید کرد که از کشته شدن ناخشنود نیست، بلکه اندوه بزرگش از ناخشنودی پدر است. در نهایت وصیت کرد که به رسم مسیحیان، او را در گوری ساده خفته سازند و نه به دنبال دخمه و تخت فرعون‌وار باشند و نه پیکرش را به مشک و عبیر و کافور بیالایند، چرا که او با تیر نبرد به سوی پیشگاه یزدان شتافته است.
#1
بگرد اندرون خسته شد نوش‌زاد
✦
بسی کرد از پند پیروز یاد
#2
بیامد به قلب سپه پر ز درد
✦
تن از تیر خسته رخ از درد زرد
#3
چنین گفت پیش دلیران روم
✦
که جنگ پدر زار و خوارست و شوم
#4
بنالید و گریان سقف را بخواند
✦
سخن هرچ بودش به دل در براند
#5
بدو گفت کین روزگارم دژم
✦
ز من بر من آورد چندین ستم
#6
کنون چون به خاک اندر آید سرم
✦
سواری برافگن بر مادرم
#7
بگویش که شد زین جهان نوش‌زاد
✦
سرآمدبدو روز بیداد و داد
#8
تو از من مگر دل نداری به رنج
✦
که اینست رسم سرای سپنج
#9
مرا بهره اینست زین تیره روز
✦
دلم چون بدی شاد و گیتی‌فروز
#10
نزاید جز از مرگ را جانور
✦
اگر مرگ دانی غم من مخور
#11
سر من ز کشتن پر از دود نیست
✦
پدر بتر از من که خشنود نیست
#12
مکن دخمه و تخت و رنج دراز
✦
به رسم مسیحا یکی گور ساز
#13
نه کافور باید نه مشک و عبیر
✦
که من زین جهان کشته گشتم بتیر

شناسنامه و تفسیر بیت

ترجمه انگلیسی:

معنی روان:

ابعاد ادبی و روایی:
موجودیت‌های نام‌برده:
رهنما
هم‌سخن رازهای کهن و راهنمای شاهنامه
درود بر شما، پویندهٔ کارنامهٔ کهن! من «رهنما» هستم؛ همراه شما در شناخت پهلوانان، شهریاران، دیوان، جانوران شگفت و بازخوانی ابیات شاهنامه فردوسی. از هر گوشهٔ این حماسه بپرسید تا با هم به بازخوانی آن بنشینیم.
پیشنهادهای خوانش: