بخش ۶۸ - زهر دادن شیرین به مریم، فال شوم شیرویه و زندانی کردنش به دست خسرو
#1
ازان پس فزون شد بزرگی شاه
✦
که خورشید شد آن کجا بود ماه
#2
همه روز با دخت قیصر بدی
✦
همو بر شبستانش مهتر بدی
#3
ز مریم همی‌بود شیرین بدرد
✦
همیشه ز رشکش دو رخساره زرد
#4
به فرجام شیرین ورا زهر داد
✦
شد آن نامور دخت قیصرنژاد
#5
ازان چاره آگه نبد هیچ‌کس
✦
که او داشت آن راز تنها و بس
#6
چو سالی برآمد که مریم بمرد
✦
شبستان زرین به شیرین سپرد
#7
چو شیرویه را سال شد بر دو هشت
✦
به بالا زسی سالگان برگذشت
#8
بیاورد فرزانگان را پدر
✦
بدان تا شود نامور پر هنر
#9
همی‌داشت موبد مر او را نگاه
✦
شب و روز شادان به فرمان شاه
#10
چنان بد که یک روز موبد ز تخت
✦
بیامد به نزدیک آن نیک بخت
#11
چو آمد به نزدیک شیرویه باز
✦
همیشه به بازیش بودی نیاز
#12
یکی دفتری دید پیش اندرش
✦
نوشته کلیله بران دفترش
#13
بدست چپ آن جوان سترگ
✦
بریده یکی خشک چنگال گرگ
#14
سروی سر گاومیشی براست
✦
همی این بران بر زدی چونک خواست
#15
غمی شد دل موبد از کاراوی
✦
ز بازی و بیهوده کردار اوی
#16
به فالش بد آمد هم آن چنگ گرگ
✦
شخ گاو و رای جوان سترگ
#17
ز کار زمانه غمی گشت سخت
✦
ازان برمنش کودک شور بخت
#18
کجا طالع زادنش دیده بود
✦
ز دستور وگنجور بشنیده بود
#19
سوی موبد موبد آمد بگفت
✦
که بازیست باآن گرانمایه جفت
#20
بشد زود موبد بگفت آن به شاه
✦
همی‌داشت خسرو مر او را نگاه
#21
ز فرزند رنگ رخش زرد شد
✦
ز کار زمانه پراز درد شد
#22
ز گفتار مرد ستاره شمر
✦
دلش بود پر درد و پیچان جگر
#23
همی‌گفت تا کردگار سپهر
✦
چگونه نماید بدین کرده چهر
#24
چو بر پادشاهیش بیست وسه سال
✦
گذر کرد شیرویه بفراخت یال
#25
بیازرد زو شهریار بزرگ
✦
که کودک جوان بود و گشته سترگ
#26
پر از درد شد جان خندان اوی
✦
وز ایوان او کرد زندان اوی
#27
هم آن را که پیوستهٔ اوبدند
✦
گه رای جستن براو شدند
#28
بسی دیگر از مهتر و کهتران
✦
که بودند با او ببندگران
#29
همی‌برگرفتند زیشان شمار
✦
که پرسه فزون آمد از سه هزار
#30
همه کاخها رایک اندر دگر
✦
برید آنک بد شاه را کارگر
#31
ز پوشیدنیها و از خوردنی
✦
ز بخشیدنی هم ز گستردنی
#32
به ایوانهاشان بیاراستند
✦
پرستنده و بندگان خواستند
#33
همان می‌فرستاد و رامشگران
✦
همه کاخ دینار بد بی‌کران
#34
به هنگامشان رامش و خورد بود
✦
نگهبان ایشان چهل مرد بود
شناسنامه و تفسیر بیت
ترجمه انگلیسی:
معنی روان:
ابعاد ادبی و روایی:
موجودیت‌های نام‌برده:
رهنما
هم‌سخن رازهای کهن و راهنمای شاهنامه
درود بر شما، پویندهٔ کارنامهٔ کهن! من «رهنما» هستم؛ همراه شما در شناخت پهلوانان، شهریاران، دیوان، جانوران شگفت و بازخوانی ابیات شاهنامه فردوسی. از هر گوشهٔ این حماسه بپرسید تا با هم به بازخوانی آن بنشینیم.