بخش ۴۶ - خراد برزین و قلون: پیمان کشتن بهرام چوبینه و ستاندن مهر خاقان
#1
وزان روی بهرام شد تا به مرو
✦
بیاراست لشکر چو پر تذرو
#2
کس آمد به خاقان که از ترک و چین
✦
ممان‌تا کس آید به ایران زمین
#3
که آگاهی ما به خسرو برند
✦
ورا زان سخن هدیهٔ نو برند
#4
منادیگری کرد خاقان چین
✦
که بی‌مهر ماکس به ایران زمین
#5
شود تامیانش کنم بدو نیم
✦
به یزدان که نفروشم او را به سیم
#6
همی‌بود خراد برزین سه ماه
✦
همی‌داشت این رازها را نگاه
#7
به تنگی دل اندر قلون را بخواند
✦
بران نامور جایگاهش نشاند
#8
بدو گفت روزی که کس در جهان
✦
ندارد دلی کش نباشد نهان
#9
تو نان جو و ارزن و پوستین
✦
فراوان به جستی ز هردر به چین
#10
کنون خوردنیهات نان و بره
✦
همان پوششت جامه‌های سره
#11
چنان بود یک چند و اکنون چنین
✦
چه نفرین شنیدی و چه آفرین
#12
کنون روزگار تو بر سرگذشت
✦
بسی روز و شب دیدی و کوه و دشت
#13
یکی کار دارم تو را بیمناک
✦
اگرتخت یابی اگر تیره خاک
#14
ستانم یکی مهر خاقان چین
✦
چنان رو که اندر نوردی زمین
#15
به نزدیک بهرام باید شدن
✦
به مروت فراوان بباید بدن
#16
بپوشی همان پوستین سیاه
✦
یکی کارد بستان و بنورد راه
#17
نگه دار از آن ماه بهرام روز
✦
برو تا در مرو گیتی فروز
#18
وی آن روز را شوم دارد به فال
✦
نگه داشتیم بسیار سال
#19
نخواهد که انبوه باشد برش
✦
به دیبای چینی بپوشد سرش
#20
چنین گوی کز دخت خاقان پیام
✦
رسانم برین مهتر شادکام
#21
همان کارد در آستین برهنه
✦
همی‌دار تا خواندت یک تنه
#22
چو نزدیک چوبینه آیی فراز
✦
چنین گوی کان دختر سرفراز
#23
مرا گفت چون راز گویی بگوش
✦
سخنها ز بیگانه مردم بپوش
#24
چو گوید چه رازست با من بگوی
✦
تو بشتاب و نزدیک بهرام پوی
#25
بزن کارد و نافش سراسر بدر
✦
وزان پس بجه گر بیابی گذر
#26
هر آنکس که آواز او بشنود
✦
ز پیش سهبد به آخر دود
#27
یکی سوی فرش و یکی سوی گنج
✦
نیاید ز کشتن بروی تو رنج
#28
وگر خود کشندت جهاندیده‌ای
✦
همه نیک و بدها پسندیده‌ای
#29
همانا بتو کس نپردازدی
✦
که با تو بدانگه بدی سازدی
#30
گر ایدون که یابی زکشتن رها
✦
جهان را خریدی و دادی بها
#31
تو را شاه پرویز شهری دهد
✦
همان از جهان نیز بهری دهد
#32
چنین گفت با مرد دانا قلون
✦
که اکنون بباید یکی رهنمون
#33
همانا مرا سال بر صد رسید
✦
به بیچارگی چند خواهم کشید
#34
فدای تو بادا تن و جان من
✦
به بیچارگی بر جهانبان من
#35
چو بشنید خراد برزین دوید
✦
ازان خانه تا پیش خاتون رسید
#36
بدو گفت کامد گه آرزوی
✦
بگویم تو را ای زن نیک خوی
#37
ببند اندرند این دو کسهای من
✦
سزد گرگشاده کنی پای من
#38
یکی مهر بستان ز خاقان مرا
✦
چنان دان که بخشیده‌ای جان مرا
#39
بدو گفت خاتون که خفتست مست
✦
مگر گل نهم از نگینش بدست
#40
ز خراد برزین گل مهر خواست
✦
به بالین مست آمد از حجره راست
#41
گل اندر زمان برنگینش نهاد
✦
بیامد بران مرد جوینده داد
#42
بدو آفرین کرد مرد دبیر
✦
بیامد سپرد آن بدین مرد پیر
شناسنامه و تفسیر بیت
ترجمه انگلیسی:
معنی روان:
ابعاد ادبی و روایی:
موجودیت‌های نام‌برده:
رهنما
هم‌سخن رازهای کهن و راهنمای شاهنامه
درود بر شما، پویندهٔ کارنامهٔ کهن! من «رهنما» هستم؛ همراه شما در شناخت پهلوانان، شهریاران، دیوان، جانوران شگفت و بازخوانی ابیات شاهنامه فردوسی. از هر گوشهٔ این حماسه بپرسید تا با هم به بازخوانی آن بنشینیم.