🦅 IRANLORE | ایران‌نامه
✦
✦
✦
✦
دوره تاریخی (اشکانیان و ساسانیان)

پادشاهی خسرو پرویز

❖
47 بیت در این گفتار
برای مشاهده شناسنامه، معنی و هم‌پُرسی با سیمرغ روی هر بیت کلیک کنید
بخش ۶۷ - اعتراض بزرگان بر آمدن شیرین به مشکوی خسرو و تمثیل موبد با تشت خون و می
#1
چو آگاهی آمد ز خسرو به راه
✦
به نزد بزرگان و نزد سپاه
#2
که شیرین به مشکوی خسرو شدست
✦
کهن بود کار جهان نوشدست
#3
همه شهر زان کار غمگین شدند
✦
پر اندیشه و درد و نفرین شدند
#4
نرفتند نزدیک خسرو سه روز
✦
چهارم چو بفروخت گیتی فروز
#5
فرستاد خسرو مهان را بخواند
✦
بگاه گران مایگان برنشاند
#6
بدیشان چنین گفت کاین روز چند
✦
ندیدم شما را شدم مستمند
#7
بیازردم از بهر آزارتان
✦
پراندیشه گشتم ز تیمارتان
#8
همی‌گفت و پاسخ نداد ایچ‌کس
✦
ز گفتن زبانها ببستند بس
#9
هرآنکس که او داشت آزار و خشم
✦
یکایک به موبد نمودند چشم
#10
چو موبد چنان دید برپای خاست
✦
به خسرو چنین گفت کای راد وراست
#11
به روز جوانی شدی شهریار
✦
بسی نیک و بد دیدی از روزگار
#12
شنیدی بسی نیک و بد در جهان
✦
ز کار بزرگان و کار مهان
#13
کنون تخمهٔ مهتر آلوده شد
✦
بزرگی ازین تخمهٔ پالوده شد
#14
پدر پاک و مادر بود بی‌هنر
✦
چنان دان که پاکی نیاید ببر
#15
ز کژی نجوید کسی راستی
✦
که از راستی برکنی کاستی
#16
دل ما غمی شد ز دیو سترگ
✦
که شد یار با شهریار بزرگ
#17
به ایران اگر زن نبودی جزین
✦
که خسرو بدو خواندی آفرین
#18
نبودی چو شیرین به مشکوی او
✦
بهر جای روشن بدی روی او
#19
نیاکانت آن دانشی راستان
✦
نکردند یاد از چنین داستان
#20
چوگشت آن سخنهای موبد دراز
✦
شهنشاه پاسخ نداد ایچ‌باز
#21
چنین گفت موبد که فردا پگاه
✦
بیاییم یکسر بدین بارگاه
#22
مگر پاسخ شاه یابیم باز
✦
که امروزمان شد سخنها دراز
#23
دگر روز شبگیر برخاستند
✦
همه بندگی را بیاراستند
#24
یکی گفت موبد ندانست گفت
✦
دگر گفت کان با خرد بود جفت
#25
سیوم گفت که امروز پاسخ دهد
✦
سزد زو که آواز فرخ نهد
#26
همه موبدان برگرفتند راه
✦
خرامان برفتند نزدیک شاه
#27
بزرگان گزیدند جای نشست
✦
بیامد یکی مرد تشتی بدست
#28
چو خورشید رخشنده پالوده گشت
✦
یکایک بران مهتران برگذشت
#29
بتشت اندرون ریختش خون گرم
✦
چو نزدیک شد تشت بنهاد نرم
#30
از آن تشت هرکس بپیچید روی
✦
همه انجمن گشت پر گفت و گوی
#31
همی‌کرد هر کس به خسرو نگاه
✦
همه انجمن خیره از بیم شاه
#32
به ایرانیان گفت کاین خون کیست
✦
نهاده بتشت اندر از بهر چیست
#33
بدو گفت موبد که خون پلید
✦
کزو دشمنش گشت هرکش بدید
#34
چوموبد چنین گفت برداشتش
✦
همه دست بردست بگذاشتش
#35
ز خون تشت پر مایه کردند پاک
✦
ببستند روشن به آب و به خاک
#36
چو روشن شد و پاک تشت پلید
✦
بکرد آنک او شسته بد پرنبید
#37
بمی بر پراگند مشک وگلاب
✦
شد آن تشت بی‌رنگ چون آفتاب
#38
ز شیرین بران تشت بد رهنمون
✦
که آغاز چون بود و فرجام چون
#39
به موبد چنین گفت خسرو که تشت
✦
همانا بد این گر دگرگونه گشت
#40
بدو گفت موبد که نوشه بدی
✦
پدیدار شد نیکوی از بدی
#41
بفرمان ز دوزخ توکردی بهشت
✦
همان خوب کردی تو کردار زشت
#42
چنین گفت خسرو که شیرین بشهر
✦
چنان بد که آن بی‌منش تشت زهر
#43
کنون تشت می شد به مشکوی ما
✦
برین گونه پربو شد ازبوی ما
#44
ز من گشت بدنام شیرین نخست
✦
ز پرمایگان نامداری نجست
#45
همه مهتران خواندند آفرین
✦
که بی‌تاج وتختت مبادا زمین
#46
بهی آن فزاید که تو به کنی
✦
مه آن شد بگیتی که تومه کنی
#47
که هم شاه وهم موبد وهم ردی
✦
مگر بر زمین سایهٔ ایزدی

شناسنامه و تفسیر بیت

ترجمه انگلیسی:

معنی روان:

ابعاد ادبی و روایی:
موجودیت‌های نام‌برده:
رهنما
هم‌سخن رازهای کهن و راهنمای شاهنامه
درود بر شما، پویندهٔ کارنامهٔ کهن! من «رهنما» هستم؛ همراه شما در شناخت پهلوانان، شهریاران، دیوان، جانوران شگفت و بازخوانی ابیات شاهنامه فردوسی. از هر گوشهٔ این حماسه بپرسید تا با هم به بازخوانی آن بنشینیم.
پیشنهادهای خوانش: