#1
چو گرد سپه رام برزین بدید
✦
بزد نای رویین وصف بر کشید
“When Ram-Barzin saw the dust of the army, he blew the brass trumpets and marshaled the battle line.”
#2
ز گرد سواران جوشنوران
✦
گراییدن گرزهای گران
“From the dust raised by armored horsemen, and the hefting of heavy maces...”
#3
دل سنگ خارا همی‌بردرید
✦
کسی روی خورشید تابان ندید
“The very heart of the hard granite split open, and none could behold the face of the shining sun.”
#4
به قلب سپاه اندرون نوش‌زاد
✦
یکی ترگ رومی به سر برنهاد
“In the center of the army stood Nushzad, placing a Roman helmet upon his head.”
#5
سپاهی بد از جاثلقیان روم
✦
که پیدا نبد از پی نعل بوم
“There was a host of Roman Catholicoi, so thick that the earth was hidden beneath horse-iron.”
#6
تو گفتی مگر خاک جوشان شدست
✦
هوا بر سر او خروشان شدست
“You would say the earth itself began to boil, while the air above roared with violent commotion.”
#7
زره دار گردی بیامد دلیر
✦
کجا نام اوبود پیروز شیر
“Then came forth a brave armored warrior, whose name was Piruz-Shir.”
#8
خروشید کای نامور نوش‌زاد
✦
سرت را که پیچید چونین ز داد
“He cried out: 'O renowned Nushzad! Who turned your mind away from justice in this manner?'”
#9
بگشتی ز دین کیومرثی
✦
هم از راه هوشنگ و طهمورثی
“'Have you turned away from the faith of Keyumars, and from the path of Hushang and Tahmuras?'”
#10
مسیح فریبنده خود کشته شد
✦
چو از دین یزدان سرش گشته شد
“'Even the deceptive Messiah was slain when his head strayed from God's true faith.'”
#11
ز دین آوران کین آنکس مجوی
✦
کجا کارخود را ندانست روی
“'Seek no vengeance from those who brought faith, for such a one knew not his own path.'”
#12
اگر فر یزدان برو تافتی
✦
جهود اندرو راه کی یافتی
“'If God's Divine Glory had shone upon him, how could a Jew ever have found a way to harm him?'”
#13
پدرت آن جهاندار آزادمرد
✦
شنیدی که با روم و قیصر چه کرد
“'Have you not heard what your father, that noble monarch, did unto Rome and Caesar?'”
#14
تو با او کنون جنگ سازی همی
✦
سرت به آسمان برفرازی همی
“'Yet now you make war against him, raising your head proudly unto the heavens!'”
#15
بدین چهرچون ماه و این فرو برز
✦
برین یال و کتف و برین دست و گرز
“'With such a moon-like face and sublime splendor, with such shoulders, arms, hands, and heavy mace...'”
#16
نبینم خرد هیچ نزدیک تو
✦
چنین خیره شد جان تاریک تو
“'I see no wisdom near you; so blindly has your dark soul grown confused.'”
#17
دریغ آن سرو تاج و نام و نژاد
✦
که اکنون همی‌داد خواهی به باد
“'Alas for that tall stature, crown, renowned name, and lineage, which you are now casting to the wind!'”
#18
تو با شاه کسری بسنده نه‌ای
✦
وگر پیل و شیر دمنده نه‌ای
“'You are no match for King Khosrow, even were you a raging war-elephant or a roaring lion!'”
#19
چو دست و عنان توای شهریار
✦
بایوان شاهان ندیدم نگار
“'I have seen no picture in royal palaces that matches the nobility of your hands and reins, O Prince!'”
#20
چو پای و رکیب تو و یال تو
✦
چنین شورش و دست و کوپال تو
“'Nor a rider of such footing, stirrups, and shoulders, nor such warlike prowess and heavy mace.'”
#21
نگارندهٔ چین نگاری ندید
✦
زمانه چو تو شهریاری ندید
“'The painter of China never painted such beauty, nor has Time ever witnessed a prince like you.'”
#22
جوانی دل شاه کسری مسوز
✦
مکن تیره این آب گیتی‌فروز
“'Burn not the heart of King Khosrow in your youth; do not darken this world-illuminating water!'”
#23
پیاده شو از باره زنهار خواه
✦
به خاک افگن این گرز و رومی کلاه
“'Dismount from your charger, ask for quarter, and cast this mace and Roman helmet to the dust!'”
#24
اگر دور از ایدر یکی باد سرد
✦
نشاند بروی تو بر تیره گرد
“'For if from afar a single cold wind should blow dark dust upon your face...'”
#25
دل شهریار از تو بریان شود
✦
ز روی تو خورشید گریان شود
“'The King's heart would burn for you, and the sun in heaven would weep over your countenance.'”
#26
به گیتی همه تخم زفتی مکار
✦
ستیزه نه خوب آید از شهریار
“'Sow no seed of harshness in this world, for stubbornness ill becomes a monarch.'”
#27
گر از رای من سر به یک سو بری
✦
بلندی گزینی و کنداوری
“'Yet if you turn your head away from my counsel, choosing pride and arrogant deeds...'”
#28
بسی پند پیروز یاد آیدت
✦
سخن های بد گوی یاد آیدت
“'You shall recall Piruz's advice full well, when the words of evil counselors come back to haunt you.'”