چون شامگاه عمر فرا رسید و تیرگی پیری بر سرای تن سایه افکند، نالهای سوزناک از سویدای جان برآمد و روی سخن با چرخ گردان شد: ای گنبد برافراشته و ای فلک ناپایدار! در نوبهار جوانیم مرا تنگ در بر گرفتی و به مهر پروردی؛ اینک در خزان پیری، چرا چنین خوار و بیمقدارم رها ساختهای؟ گلِ کامرانی زرد گشت و دیبای نرمِ تندرستی به خارهای خشنِ رنج بدل گردید. آن سرو نازانِ بوستانِ شادابی کمان شد و آن چراغ گرامیِ بینایی و جان به تیرگی گرایید. برف سپید پیری بر کوهسار سیاه موی فرونشست و گویی تن مانند لشکری است که رنج خویش را از چشم شهریار فلک میبیند. گوهر وفاداری و خرد از تو رخت بربسته و جانم از رای تاریکت پربار رنج گشته است؛ کاش هرگز مرا نمیپرویندی تا اکنون اینچنین نیازرده بودی. بدان که چون از این سرای تیرگی بگذرم، ستم و جفای تو را در پیشگاه دادار پاک خواهم نالید و خاک بر سر افشان فریاد خواهم برآورد.
اما نالهٔ شاعر بیجواب نماند؛ فلک بلند از فراز گردون آواز برآورد و گفت: ای مردِ سخنسنج و بیگزند! چرا نیکی و بدی گیتی را از من میبینی و چنین ناله سر میدهی؟ تو که جان خویش را به گوهر خرد پروردهای، از هر باره بر من برتری داری. نه من و نه خورشید و ماه، هیچیک از سرّ قضا و قدر آگاه نیستیم. گردش روزگار، خواب و خور، و خرد و توان تو در اختیار من نیست. راه را از آن کسی بجوی که راه و شب و روز و مهر و ماه را بیافرید؛ پروردگاری که هستیاش را راز و آغازی نیست و فرجامی بر کارهایش متصور نمیباشد. چون بفرماید «موجود شو»، آنچه بخواهد بیدرنگ پدید آید و هر که جز این پندارد، سخنش بیهوده است. من نیز چون تو بندهای فرمانبردار از دادگری اویم و جز به حکم دادار نمیچرچم. پس دست به دامن یزدان زن، تنها او را آفرینندهٔ سپهر و روشنیبخشِ ماه و ناهید و مهر بدان و جان خویش را به درود بر روان پاک پیامبر و یارانش روشنی بخش!