🦅 IRANLORE | ایران‌نامه
✦
✦
✦
✦
دوره پهلوانی (کیانیان)

پادشاهی اسکندر

❖
20 بیت در این گفتار
برای مشاهده شناسنامه، معنی و هم‌پُرسی با سیمرغ روی هر بیت کلیک کنید
بخش ۱۶ - برآشفتن فور از نامهٔ اسکندر و نوشتن پاسخ تند با تهدید ژنده‌پیلان
چون پادشاه هند، فور، نامهٔ پرکبر و غرور اسکندر را برخواند، آتش خشم در درخشش چشمانش زبانه کشید و خروشی از سر کین برداشت. او دبیری چابک‌دست فراخواند تا پاسخی تند و سهمگین بنویسد؛ پاسخی که در نهالستان کینه، درختی تلخ و بارور به بار می‌آورد. فور سرِ نامه را به نام خداوند پاک و دادگر آغازید که جهانیان باید در برابرش هراسان و ترسان باشند، سپس شمشیر زبان را بر اسکندر کشید و او را از گفتن سخنان گزاف و لاف‌زدن‌های بی‌پایه بازداشت.

فور در نامهٔ خویش با سرزنش نوشت که اسکندر را چه شده است که شرم از دیده شسته و خرد را در مغز خوار داشته که شهریار گرانمایه‌ای چون او را به خدمت فرا می‌خواند؟ او یادآور شد که اگر فیلقوسِ مقدونی چنین گستاخی به خرج داده بود، بر فرزندی چون اسکندر خرده‌ای نبود، اما اسکندر به واسطهٔ شکست دارا چنان گستاخ و خودبین گشته که فراموش کرده چرخش روزگار و سستی بختیاران بود که دارا را بر زمین زد، نه نیروی بازوی او. او به اسکندر گوشزد کرد که پیروزی بر کیدِ هندی نیز چون بزم برایش آسان جلوه کرده و او پنداشته است که تمام پادشاهان گیتی طعمه‌ای آسان برای آزمندی او خواهند بود.

شهریار هند با غروری کهن بانگ برآورد که تبار او از دیرباز بس والاتبار بوده و هرگز به قیصران روم و مقدونیه اعتنایی نداشته است. او افزود که اگر در گذشته به دارا ژنده‌پیل فرستاده بود، نه از سر ترس، بلکه به بازی و سرگرمی روزگار بوده است، تا آنکه آن شاه سست‌پیمان به دست چاکران خویش به خاک افتاد. فور اسکندر را از تکیه زدن بر خشم و دلیر ساختن خویش در جنگ با هند بیم داد و هشدار داد که به زودی لشکری بی‌کران و ژنده‌پیلانی کوه‌پیکر بر سر راه او سبز خواهند شد که حتی راه بر بادِ سحرگاهان نیز می‌بندند. او نهاد اسکندر را به تیرگی اهریمن مانند کرد و او را از درویدن تخم آز و زیاده‌خواهی در جهان برحذر داشت.

شناسنامه و تفسیر بیت

ترجمه انگلیسی:

معنی روان:

ابعاد ادبی و روایی:
موجودیت‌های نام‌برده:
رهنما
هم‌سخن رازهای کهن و راهنمای شاهنامه
درود بر شما، پویندهٔ کارنامهٔ کهن! من «رهنما» هستم؛ همراه شما در شناخت پهلوانان، شهریاران، دیوان، جانوران شگفت و بازخوانی ابیات شاهنامه فردوسی. از هر گوشهٔ این حماسه بپرسید تا با هم به بازخوانی آن بنشینیم.
پیشنهادهای خوانش: