🦅 IRANLORE | ایران‌نامه
✦
✦
✦
✦
دوره پهلوانی (کیانیان)

پادشاهی اسکندر

❖
55 بیت در این گفتار
برای مشاهده شناسنامه، معنی و هم‌پُرسی با سیمرغ روی هر بیت کلیک کنید
بخش ۳۶ - رفتن اسکندر سوی باختر، شکایت مردم از یأجوج و مأجوج و برآوردن سد آهنین
چون اسکندر گیتی‌جوی کرانه‌های خاور را درنوشت، روی به جانب باختر نهاد تا زوایای پنهان جهان را زیر پرچم خویش درآورد. در میانه راه به شهری پاکیزه و آبادان رسید که گویی هرگز گرد تنهایی و باد فتنه بر آن ننشسته بود. چون بانگ کوس شاهی بر پشت پیل برآمد، بزرگان و سرشناسان آن دیار دو میل به استقبال شتافتند. اسکندر ایشان را نواخت و مقامشان را برافراشت، آن‌گاه از شگفتی‌های آن سرزمین پرسش نمود. بزرگان زبان به ناله گشودند و از تنگی روزگار و رنجی جانکاه سخن گفتند؛ ایشان اسکندر را از قومی سهمگین و تباه‌کار به نام یأجوج و مأجوج آگاه ساختند که پشت آن کوه سر به فلک کشیده منزل داشتند.

مردم آن دیار هیبت وحشتناک آنان را چنین وصف کردند که چهره‌هایشان همچون پیل، زبان‌هایشان سیاه و چشمانشان لبریز از خون است؛ دندان‌هایی چون گراز و تن‌هایی پوشیده از موهای تیره دارند و هر یک گوشگاهی را بستر و دیگری را چادر خویش می‌سازند. انبوهیِ ایشان از شمار بیرون است و در هنگام حرکت، چون رمه‌های وحشی می‌تازند. با فرا رسیدن بهار و فرو ریختن تنین از ابرها، انبوه ایشان بر زمین سرازیر می‌شوند و همه‌چیز را نابود می‌سازند. مردم از شهریار دادگر خواستند تا چاره‌ای بیندیشد و سدی در برابر آنان برآورد.

اسکندر با شنیدن این غوغا، دل غمگین ساخت و به اتکای فرّه ایزدی و نیروی پاک‌یزدان، نوید یاری داد. او گنج شاهی را پیشکش کرد و تنها از مردم سنگ و هیزم و نیروی کار خواست. فیلسوفان، دانشمندان و آهنگران استاد از سراسر گیتی گرد آمدند. اسکندر دستور داد میان دو پهلوی کوه سدی عظیم برآورند؛ پایه‌های سد از آهن و مس و گوگرد ساخته شد و نفت و روغن بر آن فرو ریختند. هیزم و زغالِ بی‌شمار بر سر آن انباشتند و به دمِ صدها هزار آهنگر آتش در آن افکندند. از تف آتش، گوهرها در هم گداختند و سدی سترگ، استوار و نفوذناپذیر میان کوه‌ها پدید آمد که یأجوج و مأجوج را تا ابد در پس خود محبوس ساخت و جهان را از چنگال آن فتنه رهانید.

شناسنامه و تفسیر بیت

ترجمه انگلیسی:

معنی روان:

ابعاد ادبی و روایی:
موجودیت‌های نام‌برده:
رهنما
هم‌سخن رازهای کهن و راهنمای شاهنامه
درود بر شما، پویندهٔ کارنامهٔ کهن! من «رهنما» هستم؛ همراه شما در شناخت پهلوانان، شهریاران، دیوان، جانوران شگفت و بازخوانی ابیات شاهنامه فردوسی. از هر گوشهٔ این حماسه بپرسید تا با هم به بازخوانی آن بنشینیم.
پیشنهادهای خوانش: