🦅 IRANLORE | ایران‌نامه
✦
✦
✦
✦
دوره پهلوانی (کیانیان)

پادشاهی اسکندر

❖
88 بیت در این گفتار
برای مشاهده شناسنامه، معنی و هم‌پُرسی با سیمرغ روی هر بیت کلیک کنید
بخش ۲۳ - دیدار اسکندر در کسوت بیقطون با قیدافه و شناخته شدن او با حریر نگاشته
اسکندر ده تن از بزرگان و رازداران خویش را از میان مردان رومی برگزید و با آنان پیمان بست که در این سفر، او را فرستاده‌ای گمنام به نام «بیقطون» بخوانند و رازش را پوشیده دارند. قیدروش، شاهزاده‌ای که پیش‌تر اسکندر او و همسرش را از فتنهٔ نبرد فریان رهانیده بود، پیشاپیش کاروان می‌راند و چشم و گوش اسکندر به گام‌های او دوخته شده بود. آنان از کوهسارهایی شگفت و بلورین سرشار از میوه‌داران و گیاهان معطر گذشتند تا به قلمرو ملکه قیدافه رسیدند.

چون خبر بازگشت قیدروش به مادرش رسید، قیدافه با سپاهی آراسته از نامداران به استقبال فرزند شتافت. قیدروش از باره فرود آمد، بر مادر آفرین خواند و چون ملکه دست در دست او نهاد، از فاجعهٔ شهر فریان و بخشایش اسکندر فیلقوس سخن گفت و مادر را اندرز داد که فرستادهٔ اسکندر را به گرمی و احترام پذیره شود. قیدافه فرستادهٔ اسکندر را به ایوان خویش فراخواند، او را بر تختی گران‌مایه نشانید و خوان و جامه‌های فاخر پیشکش کرد.

چون بامداد بردمید، اسکندر به درگاه ملکه درآمد. کاخ قیدافه با ستون‌های بلورین، تخت عاج، تاج یاقوت و پیروزه و دیبای زربفت چنان شکوهی داشت که اسکندر در شگفت ماند و زمین را به رسم بندگان بوسید. در بزم می و سرود، قیدافه که چشمان هوشمندش بر فرستاده خیره مانده بود، گنجور خویش را بفرمود تا پرده‌ای حریر را که صورت نگاشتهٔ اسکندر بر آن نقش بسته بود، پیش آورد. ملکه با نگاه بر حریر، دریافت که فرستادهٔ گستاخی که پیش رویش ایستاده، کسی جز خود اسکندر قیصر نیست. او پیام اسکندر را جویا شد و اسکندرِ دروغین، هشدارها و خواسته‌های خویش را مبنی بر تسلیم و باژ بازگفت. قیدافه پاسخ را به فردا واگذارد.

روز دیگر، در تالاری آراسته به صندل و عود و عقیق و زبرجد، قیدافه کاخ را از بیگانگان تهی ساخت و خطاب به او گفت: «ای فرزند فیلقوس!» اسکندر زردروی شد و سوگند یاد کرد که تنها بیقطون کدخداست، اما ملکه پردهٔ حریر را پیش روی او نهاد. اسکندر لب به دندان گزید و در دل به درماندگی خویش بدون سلاح در چنگال ملکه‌ای خردمند پی برد.

شناسنامه و تفسیر بیت

ترجمه انگلیسی:

معنی روان:

ابعاد ادبی و روایی:
موجودیت‌های نام‌برده:
رهنما
هم‌سخن رازهای کهن و راهنمای شاهنامه
درود بر شما، پویندهٔ کارنامهٔ کهن! من «رهنما» هستم؛ همراه شما در شناخت پهلوانان، شهریاران، دیوان، جانوران شگفت و بازخوانی ابیات شاهنامه فردوسی. از هر گوشهٔ این حماسه بپرسید تا با هم به بازخوانی آن بنشینیم.
پیشنهادهای خوانش: