بخش ۶۲ - تولد شیروی و نام دوگانه‌اش، فال شوم اخترشناسان، اندوه خسرو و دلجویی موبد
#1
چو بر پادشاهیش شد پنج‌سال
✦
به گیتی نبودش سراسر همال
#2
ششم سال زان دخت قیصر چو ماه
✦
یکی پورش آمد همانند شاه
#3
نبود آن زمان رسم بانگ نماز
✦
به گوش چنان پروریده بناز
#4
یکی نام گفتی مر او را پدر
✦
نهانی دگر آشکارا دگر
#5
نهانی به گفتی بگوش اندرون
✦
همی‌خواندی آشکارا برون
#6
بگوش اندرون خواند خسرو قباد
✦
همی‌گفت شیروی فرخ نژاد
#7
چو شب کودک آمد گذشته سه پاس
✦
بیامد بر خسرو اخترشناس
#8
از اخترشناسان بپرسید شاه
✦
که هرکس که دارند اختر نگاه
#9
بدیدی که فرجام این کار چیست
✦
ز زیچ اختر این جهاندار چیست
#10
چنین داد پاسخ ستاره شمر
✦
که بر چرخ گردان نیابی گذر
#11
ازین کودک آشوب گیرد زمین
✦
نخواند سپاهت برو آفرین
#12
هم از راه یزدان بگردد بنیز
✦
ازین بیشتر چون سراییم چیز
#13
دل شاه غمگین شد از کارشان
✦
وزان ناسزاوار گفتارشان
#14
چنین گفت با مرد داننده شاه
✦
که نیکو کنید اندر اختر نگاه
#15
نگر تا نگردد زبانتان برین
✦
به پیش بزرگان ایران زمین
#16
همی‌داشت آن اختران را نگاه
✦
نهاده بران بسته بر مهر شاه
#17
پر اندیشه بد زان سخن شهریار
✦
بران هفته کس را ندادند بار
#18
ز نخچیر و از می به یکسو کشید
✦
بدان چندگه روی کس را ندید
#19
همه مهتران سوی موبد شدند
✦
ز هر گونه‌ای داستانها زدند
#20
بدان تا چه بد نامور شاه را
✦
که بربست بر کهتران راه را
#21
چو بشنید موبد بشد نزد شاه
✦
بدو داد یکسر پیام سپاه
#22
چنین داد پاسخ ورا شهریار
✦
که من تنگ دل گشتم از روزگار
#23
ز گفتار این مرد اخترشناس
✦
ز گردون گردان شدم ناسپاس
#24
به گنجور گفت آن یکی پرنیان
✦
بیاور یکی رقعه اندر میان
#25
بیاورد گنجور و موبد بدید
✦
دلش تنگ شد خامشی برگزید
#26
ازان پس بدو گفت یزدان بس است
✦
کجا برتر از دانش هر کس است
#27
گر ایدون که ناچار گردان سپهر
✦
دگرگون نماید به جوینده چهر
#28
به تیمار کی باز گردد ز بد
✦
چنین گفته از دانشی کی سزد
#29
جز از شادمانیت هرگز مباد
✦
ز گفتار ایشان مکن هیچ یاد
#30
ز موبد چو بشنید خسرو سخن
✦
بخندید و کاری نو افگند بن
#31
دبیر پسندیده را خواند پیش
✦
سخن گفت با او ز اندازه بیش
شناسنامه و تفسیر بیت
ترجمه انگلیسی:
معنی روان:
ابعاد ادبی و روایی:
موجودیت‌های نام‌برده:
رهنما
هم‌سخن رازهای کهن و راهنمای شاهنامه
درود بر شما، پویندهٔ کارنامهٔ کهن! من «رهنما» هستم؛ همراه شما در شناخت پهلوانان، شهریاران، دیوان، جانوران شگفت و بازخوانی ابیات شاهنامه فردوسی. از هر گوشهٔ این حماسه بپرسید تا با هم به بازخوانی آن بنشینیم.