🦅 IRANLORE | ایران‌نامه
✦
✦
✦
✦
دوره پهلوانی (کیانیان)

جنگ بزرگ کیخسرو با افراسیاب

❖
72 بیت در این گفتار
برای مشاهده شناسنامه، معنی و هم‌پُرسی با سیمرغ روی هر بیت کلیک کنید
بخش ۱۳ - آمدن جهن از دژ و گزاردن پیام افراسیاب به کیخسرو: پشیمانی از خون سیاوش، پیشنهاد آشتی و تهدید جنگ
چون خورشید جهان‌تاب از پشت کوهسار برآمد و چراغ زرین بر گنبد چرخ نهاد، خروشی بلند از فراز حصار گنگ‌دژ برخاست و شهریار ایران، کیخسرو، در اندیشه فرو رفت. همان دم درهای سنگین دژ گشوده شد و راز سرپوشیده آشکار گردید. جهن، فرزند خردمند و بادانش افراسیاب، همراه با ده سوار برگزیده از دژ بیرون آمد و به پیشگاه دهلیز پرده‌سرای شاهی رسید. منوشان، پهلوان ایرانی، جهن را پیش خواند و او را بر آستان کیخسرو بار داد.

چون جهن چشم بر چهره شکوهمند و فر کیانی کیخسرو افکند، اشک از دیدگانش جاری شد و در شگفت‌زدگی، کلاه بزرگی از سر برداشت. او به نزدیک تخت فراز آمد، بر شاه آفرین خواند و کرنش نمود و گفت: «ای شهریار نامور، خجسته باد بر تو این بر و بوم و گسسته باد چشم بدخواهان از تو! پیامی آورده‌ام از افراسیاب که اگر پادشاه شتاب نورزد، بر او بگزارم.» کیخسرو دستور داد تا پیشگاهی زرین برای جهن نهادند. جهن نشست و پیام پدر را چنین بازگفت:

«افراسیاب با مژگانی پرآب و دلی پردرد نخست بر تو درود می‌فرستد و یزدان را سپاس می‌گوید که فرزند خویش را در چنین پایگاه بلندی می‌بیند؛ شهریاری که هم از سوی پدر به کیقباد می‌رسد و هم از سوی مادر نژاد از تور دارد. اما شگفتا از کار دیو نژند که جز گزند برای ما نخواست! چرا دل من در آن مهربانی سیاوش به کاستی گرایید تا شاهزاده بی‌گناه به دست من کشته شود؟ اکنون جگرمن از این غم خسته است و نه خواب دارم و نه خور. نه من، که دیو ناپاک ترس خدا را از دلم ربود. اینک ای شاه خردمند، بنگر که چه شهرها و کاخ‌ها در این کین‌جویی خراب شد و چه سواران پیل‌پیکر خوراک شیران گشتند. اگر کینه را از دل بیرون کنی، گنج‌ها و تاج و تخت را به تو می‌سپارم و چین و خراسان را پیشکشت می‌نمایم؛ اما اگر بر جنگ پافشاری کنی، بدان که زمستان و سرما در پیش است و ما نیز تا پای جان در این دژ استوار خواهیم ماند.»

شناسنامه و تفسیر بیت

ترجمه انگلیسی:

معنی روان:

ابعاد ادبی و روایی:
موجودیت‌های نام‌برده:
رهنما
هم‌سخن رازهای کهن و راهنمای شاهنامه
درود بر شما، پویندهٔ کارنامهٔ کهن! من «رهنما» هستم؛ همراه شما در شناخت پهلوانان، شهریاران، دیوان، جانوران شگفت و بازخوانی ابیات شاهنامه فردوسی. از هر گوشهٔ این حماسه بپرسید تا با هم به بازخوانی آن بنشینیم.
پیشنهادهای خوانش: