🦅 IRANLORE | ایران‌نامه
✦
✦
✦
✦
دوره پهلوانی (کیانیان)

پادشاهی اسکندر

❖
98 بیت در این گفتار
برای مشاهده شناسنامه، معنی و هم‌پُرسی با سیمرغ روی هر بیت کلیک کنید
بخش ۲۷ - سوگند اسکندر به قیدافه، رای آشتی و هدایای شاهوار، آشکار شدن راز بر طینوش
چون خورشید زرین‌کلاه پرچم خویش بر فراز کوهساران برافراشت و تاریکی پرنیانی شامگاه فروپاشید، اسکندر بر قیدافه درآمد. ایوان از بیگانگان بپرداختند تا فرستاده رومی راز خویش آشکار کند. اسکندر گام پیش نهاد و به آیینِ پاک مسیحا، به صلیب بزرگ، به زنار و شماس و روح‌القدس سوگند گران یاد کرد که از این پس چشم آز به خاک اندلس ندوزد، لشکری به کین‌جویی نفرستد، بر فرزندان و خویشان ملکه گزندی نرساند و حریم آن شهریار فرزانه را چون آستان مقدس پاس دارد.

قیدافه چون استواری و راستی را در سوگند فرستاده دید، بزرگان و موبدان اندلس و دو فرزند پرمایه خویش را گرد آورد. او سرای سپنجی را شایسته رنج و کینه‌توزی ندانست و گفت: «اسکندر را آزِ گنج سیری‌ناپذیر است، اما همه سیم و زر گیتی بر رنجِ پیکار و خون‌ریزی نمی‌ارزد. صلاحدید من آن است که راه آشتی پیش گیریم و به پند و هدایای شاهوار، سر او را برافرازیم.» بزرگان اندلس یک‌صدا رای هوشمندانه ملکه را ستودند و آشتی را برتر از کین‌پژوهی دانستند.

آن‌گاه قیدافه درهای گنجینه دیرینه را گشود؛ تاجی بی‌همتا که ارز گوهرهایش در گمان نمی‌گنجید، تختی هفتادپاره با پایه‌هایی به کردار سرِ اژدها، چهارصد گوهر شاهوار و یاقوت‌های اناری، زمصردین‌های بی‌شمار، چهل شتربار خواسته، پوست‌های پلنگ بربری و گوزن، سگان نخچیرگیر و گاومیشان، و صد باره تازی آراسته همراه با هزار تیغ هندی و جوشن‌های گران به فرستاده سپرد تا به سوی اسکندر ببرد.

بامدادان اسکندر همراه با طینوش —فرزند دلاور قیدافه— راه لشکرگاه روم را پیش گرفت. چون به بیشه خوش‌آب‌وهوا در نزدیکی اردوگاه رسیدند، اسکندر طینوش را در بیشه فراخواند تا آسایش کند و خود به پرده‌سرای خویش شتافت. لشکر روم از دیدار زنده شهریار خویش غرق در شادی شد. اسکندر جامه شاهی بر تن کرد و هزار دلاور گرزدار رومی را بفرمائید تا بیشه را در میان گیرند.

بانگ نهیب اسکندر بر طینوش پیچید و از او پرسید که آیا رای نبرد دارد یا گریز. طینوش سپهسالار لرزان بر جای ماند و پیمان فرستاده با مادرش را یادآور شد. در این هنگام اسکندر لبخند زد و راز برآفتاب افکند: او خود اسکندر بود که در جامه فرستاده سوگند خورده بود! جهاندار دست طینوش را بفشرد، بزم خسروانی بیاراست و پس از نواختن او و بخشیدن خلعت‌های گران، او را با پیام درود و وفاداری جاودان به نزد ملکه قیدافه بازگرداند.

شناسنامه و تفسیر بیت

ترجمه انگلیسی:

معنی روان:

ابعاد ادبی و روایی:
موجودیت‌های نام‌برده:
رهنما
هم‌سخن رازهای کهن و راهنمای شاهنامه
درود بر شما، پویندهٔ کارنامهٔ کهن! من «رهنما» هستم؛ همراه شما در شناخت پهلوانان، شهریاران، دیوان، جانوران شگفت و بازخوانی ابیات شاهنامه فردوسی. از هر گوشهٔ این حماسه بپرسید تا با هم به بازخوانی آن بنشینیم.
پیشنهادهای خوانش: