🦅 IRANLORE | ایران‌نامه
✦
✦
✦
✦
دوره پهلوانی (کیانیان)

داستان دوازده رخ

❖
85 بیت در این گفتار
برای مشاهده شناسنامه، معنی و هم‌پُرسی با سیمرغ روی هر بیت کلیک کنید
بخش ۳۲ - خبر کشته‌شدن پیران و ده دلاور، سوگ لهاک و فرشیدورد و رای سپاه توران به زنهار
بر فراز بلندی‌های کوه زیبد و گنابد، دیده‌بانان سپاه در هوا گردی لاژوردین دیدند که چون شبی تیره دشت را فرا می‌گرفت. گستهم، پیشتاز سپاه ایران، به پیشواز گودرز کشواد آمد و خوش‌خبری آورد که لشکر در سلامت و استواری بر جای است. اما ناگاه از لب دیده‌بان خروشی سهمگین برآمد؛ او درفش کاویانی را دید که چون پرند بنفش در آسمان می‌درخشید و پرچم‌های همای و اژدها که در پس آن ردیف شده بودند. در پیشاپیش این سپاه ظفرمند، دیده‌ای تر و جگری سوزان پدیدار شد: پیکرهای بی‌جان و غرق در خون پیران ویسه و ده پهلوان نامدار توران، سرنگون بر پشت اسبان بسته شده و به سوی اردوگاه آورده می‌شدند.

چون این خبر وحشت‌بار به گوش لهاک و فرشیدورد، برادران دلاور پیران رسید، شتابان به جایگاه نبرد آمدند. با دیدن پیکر برادر سالار و ده سرکرده تورانی، جامه بر تن دریدند، خاک بر سر افشاندند و زاری کنان فریاد برآوردند: «ای شیر ژیان و ای سپهدار راد! آن همه جوانمردی و راستی چه سود داشت وقتی روزگار سرانجام تو را این‌گونه به خاک و خون کشید؟» آنان در میان های‌هاوی سوگ، قصد سر بریدن و هلاکت خویش کردند، اما ناگاه اندرزهای خردمندانه پیران پیش از نبرد تن‌به‌تن را به یاد آوردند.

پیران به فرشیدورد گفته بود که اگر او در نبرد با گودرز به خاک افتد، برادران نباید بیهوده لشکریان را به کشتن دهند، بلکه باید از راه بیابان بگریزند تا نژاد ویسه یکسره نابود نشود و سپاه توران نیز از گودرز و کی‌خسرو زنهار (امان) خواهد. پس لهاک و فرشیدورد با دلی پر از سوز و چشمی پر از خون به لشکرگاه بازگشتند. سپاه توران که خود را چون گله‌ای بی‌شبانی می‌دید، در اندوهی جانکاه غوطه‌ور شد و پهلوانان تورانی دریافتند که دیگر نه یارای جنگ دارند و نه راه گریز، و چاره‌ای جز گردن نهادن به زنهار و بخشایش شاهنشاه ایران باقی نمانده است.

شناسنامه و تفسیر بیت

ترجمه انگلیسی:

معنی روان:

ابعاد ادبی و روایی:
موجودیت‌های نام‌برده:
رهنما
هم‌سخن رازهای کهن و راهنمای شاهنامه
درود بر شما، پویندهٔ کارنامهٔ کهن! من «رهنما» هستم؛ همراه شما در شناخت پهلوانان، شهریاران، دیوان، جانوران شگفت و بازخوانی ابیات شاهنامه فردوسی. از هر گوشهٔ این حماسه بپرسید تا با هم به بازخوانی آن بنشینیم.
پیشنهادهای خوانش: