#1
ورا پنج ترک پرستنده بود
✦
پرستنده و مهربان بنده بود
“She had five Turkish maidens in her serve, loyal attendants and affectionate bondswomen.”
#2
بدان بندگان خردمند گفت
✦
که بگشاد خواهم نهان از نهفت
“To those wise handmaidens she spoke, saying: 'I wish to unveil that which is hidden in secret.'”
#3
شما یک به یک رازدار منید
✦
پرستنده و غمگسار منید
“'You are, one by one, the keepers of my secrets, my faithful attendants and my comforters.'”
#4
بدانید هر پنج و آگه بوید
✦
همه ساله با بخت همره بوید
“'Know this, all five of you, and be aware, and may good fortune attend you always.'”
#5
که من عاشقم همچو بحر دمان
✦
از او بر شده موج تا آسمان
“'That I am in love, like a raging sea whose waves reach up to the high heavens.'”
#6
پر از پور سامست روشن دلم
✦
به خواب اندر اندیشه زو نگسلم
“'My bright heart is filled with thoughts of Sam's son; even in sleep, my mind does not sever from him.'”
#7
همیشه دلم در غم مهر اوست
✦
شب و روزم اندیشهٔ چهر اوست
“'My heart is ever in grief for his affection; night and day my thought is bound to his face.'”
#8
کنون این سخن را چه درمان کنید
✦
چه گویید و با من چه پیمان کنید
“'Now, what remedy do you offer for this sorrow? What will you say, and what pledge will you make with me?'”
#9
یکی چاره باید کنون ساختن
✦
دل و جانم از رنج پرداختن
“'A remedy must now be devised, to free my heart and soul from this anguish.'”
#10
پرستندگان را شگفت آمد آن
✦
که بیکاری آمد ز دخت ردان
“The attendants were amazed at her words, astonished that such madness came from the daughter of nobles.”
#11
همه پاسخش را بیاراستند
✦
چو اهرمن از جای برخاستند
“They prepared their answer together, jumping up startled like spirits aroused.”
#12
که ای افسر بانوان جهان
✦
سرافراز بر دختران مهان
“Saying: 'O crown of the world's ladies, exalted high above the daughters of the great!'”
#13
ستوده ز هندوستان تا به چین
✦
میان بتان در چو روشن نگین
“'Praised from Hindustan unto China, shining among idols like a radiant jewel!'”
#14
به بالای تو بر چمن سرو نیست
✦
چو رخسار تو تابش پرو نیست
“'No cypress in the meadow matches your tall stature; no Pleiades shine like your countenance.'”
#15
نگار رخ تو ز قنوج و رای
✦
فرستد همی سوی خاور خدای
“'God sends the portrait of your face from Qannauj and Ray towards the rulers of the West.'”
#16
ترا خود به دیده درون شرم نیست
✦
پدر را به نزد تو آزرم نیست
“'Have you no shame in your eyes? Have you no respect left for your father?'”
#17
که آن را که اندازد از بر پدر
✦
تو خواهی که گیری مر او را به بر
“'That one whom his own father cast away—do you wish to take him into your embrace?'”
#18
که پروردهٔ مرغ باشد به کوه
✦
نشانی شده در میان گروه
“'One who was nurtured by a mountain bird, and became a spectacle among the people?'”
#19
کس از مادران پیر هرگز نزاد
✦
نه ز آن کس که زاید بباشد نژاد
“'No old mother ever gave birth to such a child, nor could any noble lineage spring from him.'”
#20
چنین سرخ دو بسد شیر بوی
✦
شگفتی بود گر شود پیرجوی
“'For lips as red as coral and breath sweet as milk, it is a wonder to seek an old man.'”
#21
جهانی سراسر پر از مهر تست
✦
به ایوانها صورت چهر تست
“'The whole world is filled with love for you; your portrait graces the walls of palaces.'”
#22
ترا با چنین روی و بالای و موی
✦
ز چرخ چهارم خور آیدت شوی
“'With such a face, tall stature, and radiant hair, the Sun from the fourth heaven should be your husband!'”
#23
چو رودابه گفتار ایشان شنید
✦
چو از باد آتش دلش بردمید
“When Rudabeh heard their words, her heart flared with anger like fire fanned by wind.”
#24
بر ایشان یکی بانگ برزد به خشم
✦
بتابید روی و بخوابید چشم
“She cried out at them in anger, turned her face away, and narrowed her eyes.”
#25
وز آن پس به چشم و به روی دژم
✦
به ابرو ز خشم اندر آورد خم
“And then, with grim eyes and an aggrieved face, she drew her eyebrows together in wrath.”
#26
چنین گفت کاین خام پیکارتان
✦
شنیدن نیرزید گفتارتان
“She said: 'This raw opposition of yours—your words are not worth listening to!'”
#27
نه قیصر بخواهم نه فغفور چین
✦
نه از تاجداران ایران زمین
“'I desire neither Caesar of Rome, nor Faghfur of China, nor any of the crown-wearers of the land of Iran!'”
#28
به بالای من پور سامست زال
✦
ابا بازوی شیر و با برز و یال
“'For my height and match, Zal, son of Sam, is worthy—with the arm of a lion and with grandeur and shoulder.'”
#29
گرش پیر خوانی همی گر جوان
✦
مرا او به جای تنست و روان
“'Whether you call him old or young, to me he stands in place of my very soul and body.'”
#30
مرا مهر او دل ندیده گزید
✦
همان دوستی از شنیده گزید
“'My heart chose his love unseen, selecting his affection solely through report.'”
#31
بر او مهربانم به بر روی و موی
✦
به سوی هنر گشتمش مهرجوی
“'I am devoted to his face and hair; I turned to his nobility and sought his love.'”
#32
پرستنده آگه شد از راز او
✦
چو بشنید دل خسته آواز او
“The maidens became aware of her true heart when they heard her pained, passionate voice.”
#33
به آواز گفتند ما بنده‌ایم
✦
به دل مهربان و پرستنده‌ایم
“With one voice they said: 'We are your bondswomen, loving in heart and ready to serve.'”
#34
نگه کن کنون تا چه فرمان دهی
✦
نیاید ز فرمان تو جز بهی
“'Look now and see what you command; from your command nothing but goodness shall issue.'”
#35
یکی گفت ز ایشان که ای سرو بن
✦
نگر تا نداند کسی این سخن
“One of them said: 'O cypress-tree! Take care that no one learns of this secret.'”
#36
اگر جادویی باید آموختن
✦
به بند و فسون چشمها دوختن
“'If sorcery must be learned, to bind and seal eyes with incantations,'”
#37
بپریم با مرغ و جادو شویم
✦
بپوییم و در چاره آهو شویم
“'We shall fly like birds and turn into sorceresses, we shall run and become swift as gazelles in finding a remedy,'”
#38
مگر شاه را نزد ماه آوریم
✦
به نزدیک او پایگاه آوریم
“'Perchance we may bring the king to the moon, and establish his place near her.'”
#39
لب سرخ رودابه پرخنده کرد
✦
رخان معصفر سوی بنده کرد
“Rudabeh's red lips broke into a wide smile, and she turned her saffron-blushing face toward her bondswomen.”
#40
که این گفته را گر شوی کاربند
✦
درختی برومند کاری بلند
“Saying: 'If you put this counsel into action, you plant a fruitful and lofty tree,'”
#41
که هر روز یاقوت بار آورد
✦
برش تازیان بر کنار آورد
“'Which will bear rubies every day, and bring forth fresh fruits for your lap.'”