چون اسکندر از رازهای جهان آگاه گشت، تنها و بی‌سپاه به سوی کوهی سر به فلک کشیده شتافت تا بر تیغه‌ی آن قدم نهد. در آن اوج، فرشته‌ی بزرگ، اسرافیل را دید که شیپور رستاخیز به دست داشت، سر بر آسمان برافراشته و بر جایگاه خویش نشسته بود؛ با لب‌هایی پر از باد و چشمانی اشک‌بار و نگران که هر لحظه انتظار فرمان پروردگار را می‌کشید تا در صور بدمد. اسرافیل چون اسکندر را دید، بانگی چون رعد خروشان برآورد و گفت: «ای بندهٔ آز، این‌چنین برای تاج و تخت دنیا جان‌کاهی مکن، که روزی بانگ مرگ بر تو نیز خواهد خواند؛ خویشتن را آماده‌ساز و بار سفر بربند.» اسکندر با فروتنی پاسخ داد که این تکاپو سرنوشت مقدر او از جانب روزگار است، چرا که در گیتی جز گردش و جنبش مداوم نمی‌بیند. سپس با ناله و زاری از کوه فرود آمد و دادار نیکی‌بخش را سپاس گفت.
پس از آن، اسکندر روی به راه تاریک و ظلمات نهاد و راهنمایان پیشاپیش سپاه به راه افتادند. چون لشکر به درون آن تاریکی ژرف فرو رفت، خروشی سهمگین از کوه سیاه برآمد که: «هر کس از سنگ‌های این کوه بردارد پشیمان شود، و هر کس برندارد نیز پشیمان خواهد شد!» سپاهیان در اندیشه فرو رفتند؛ برخی سنگ برداشتن را رنجی بیهوده و حاصل گناه دانستند و برخی دیگر اندکی سنگ برداشتند تا از درماندگی ایمن مانند. گروهی نیز از روی تنبلی هیچ برنداشتند. چون از کنار چشمه آب حیوان گذشته و از تاریکی به دشت روشن قدم نهادند، آستین‌ها و جامه‌های خود را جست‌وجو کردند؛ آنگاه راز سنگ‌ها برملا گشت: آغوش آنان پر از یاقوت و زبرجد درخشان بود. پس هم آنان که کم برداشته بودند پشیمان شدند که چرا بیشتر برنداشتند، و هم آنان که هیچ برنداشته بودند از غفلت خویش در سوز و حسرت افتادند. اسکندر دو هفته در آن جایگاه بیاسود و سپس سپاهیانش را روانه ساخت.