بخش ۲ - سپردن سپاه به طوس با مهر شاهی، هشدار از راه کلات و فرود سیاوش
#1
چو خورشید بنمود بالای خویش
✦
نشست از بر تند بالای خویش
#2
بزیر اندر آورد برج بره
✦
چنین تا زمین زرد شد یکسره
#3
تبیره برآمد ز درگاه طوس
✦
همان نالهٔ بوق و آوای کوس
#4
ز کشور برآمد سراسر خروش
✦
زمین پرخروش و هوا پر ز جوش
#5
از آواز اسپان و گرد سپاه
✦
بشد قیرگون روی خورشید و ماه
#6
ز چاک سلیح و ز آوای پیل
✦
تو گفتی بیاگند گیتی به نیل
#7
هوا سرخ و زرد و کبود و بنفش
✦
ز تابیدن کاویانی درفش
#8
بگردش سواران گودرزیان
✦
میان اندرون اختر کاویان
#9
سپهدار با افسر و گرز و نای
✦
بیامد ز بالای پرده‌سرای
#10
بشد طوس با کاویانی درفش
✦
بپای اندرون کرده زرینه کفش
#11
یکی پیل پیکر درفش از برش
✦
بابر اندر آورده تابان سرش
#12
بزرگان که با طوق و افسر بدند
✦
جهانجوی وز تخم نوذر بدند
#13
برفتند یکسر چو کوهی سیاه
✦
گرازان و تازان بنزدیک شاه
#14
بفرمود تا نامداران گرد
✦
ز لشکر سپهبد سوی شاه برد
#15
چو لشکر همه نزد شاه آمدند
✦
دمان با درفش و کلاه آمدند
#16
بدیشان چنین گفت بیدار شاه
✦
که طوس سپهبد به پیش سپاه
#17
بپایست با اختر کاویان
✦
بفرمان او بست باید میان
#18
بدو داد مهری به پیش سپاه
✦
که سالار اویست و جوینده راه
#19
بفرمان او بود باید همه
✦
کجا بندها زو گشاید همه
#20
بدو گفت مگذر ز پیمان من
✦
نگه‌دار آیین و فرمان من
#21
نیازرد باید کسی را براه
✦
چنینست آیین تخت و کلاه
#22
کشاورز گر مردم پیشه‌ور
✦
کسی کو بلشکر نبندد کمر
#23
نباید که بر وی وزد باد سرد
✦
مکوش ایچ جز با کسی همنبرد
#24
نباید نمودن ببی رنج رنج
✦
که بر کس نماند سرای سپنج
#25
گذر زی کلات ایچ گونه مکن
✦
گر آن ره روی خام گردد سخن
#26
روان سیاوش چو خورشید باد
✦
بدان گیتیش جای امید باد
#27
پسر بودش از دخت پیران یکی
✦
که پیدا نبود از پدر اندکی
#28
برادر به من نیز ماننده بود
✦
جوان بود و همسال و فرخنده بود
#29
کنون در کلاتست و با مادرست
✦
جهانجوی با فر و با لشکرست
#30
نداند کسی را ز ایران بنام
✦
ازان سو نباید کشیدن لگام
#31
سپه دارد و نامداران جنگ
✦
یکی کوه بر راه دشوار و تنگ
#32
همو مرد جنگست و گرد و سوار
✦
بگوهر بزرگ و بتن نامدار
#33
براه بیابان بباید شدن
✦
نه نیکو بود راه شیران زدن
#34
چنین گفت پس طوس با شهریار
✦
که از رای تو نگذرد روزگار
#35
براهی روم کم تو فرمان دهی
✦
نیاید ز فرمان تو جز بهی
شناسنامه و تفسیر بیت
ترجمه انگلیسی:
معنی روان:
ابعاد ادبی و روایی:
موجودیت‌های نام‌برده:
رهنما
هم‌سخن رازهای کهن و راهنمای شاهنامه
درود بر شما، پویندهٔ کارنامهٔ کهن! من «رهنما» هستم؛ همراه شما در شناخت پهلوانان، شهریاران، دیوان، جانوران شگفت و بازخوانی ابیات شاهنامه فردوسی. از هر گوشهٔ این حماسه بپرسید تا با هم به بازخوانی آن بنشینیم.