چون یک ماه از رسیدن نامه و سفیران روم سپری گشت، خسروپرویز شهریار ایران‌زمین، قلم برگرفت تا پاسخی شایسته و فخیم به قیصر بنویسد. سرنامه را به نام و ثنای دادار پاک آراست؛ همان پروردگاری که سپهر گردان را برپای داشته و نیک و بد گیتی از خواست او سرچشمه می‌گیرد. خسرو در نیمی از نامه، مهربانی‌ها و یاری‌های قیصر در روزگار آوارگی و سختی خویش را ستود و او را همچون پدری دلسوز و والا مقام داشت. او پیوند خویشاوندی و زایش فرزندش شیرویه را مایه شادمانی خواند و از هدیه‌های گرانبهای قیصر سپاسگزاری نمود.
با این حال، چون سخن به دین و آیین رسید، خسروپرویز با صلابت شاهانه و اندیشه‌ای تابناک به دفاع از آیین نیاکان پرداخت. او تصریح کرد که ایرانیان را از آیین کهن خویش هیچ ننگی نیست؛ آیینی برآمده از هوشنگ پیشدادی که بر پایه داد، نیکی، شرم، مهر و نگاه به رازهای آسمان بنا شده است. خسرو یکتاپرستی خویش را آشکار ساخت و خدایی را ستود که جفت و شریکی ندارد و در اندیشه محدود آدمی نمی‌گنجد.
سپس درباره درخواست قیصر مبنی بر بازگرداندن «دار مسیحا» (چوب صلیب راستین)، خسروپرویز با منطق و خرد پاسخ داد که استواری دین به قطعه‌ای چوب نیست و سوگواری بر چوبی پوسیده که پیامبری بر آن کشته شده، با سنگینی خرد سازگار نمی‌باشد. او تأکید کرد که فرستادن چوب از ایران به روم تنها موجب خنده دیگر مرزوبوم‌ها خواهد شد و هیچ موبد دانایی نباید آیین یکتاپرستی خویش را فدای ظاهرپرستی کند.
شاه ساسانی همچنین از آینده ابراز نگرانی کرد؛ چرا که می‌ترسید شیرویه چون به شهریاری رسد، کینه‌های کهن سلم و اسکندر را زنده کند و میان ایران و روم جنگ و گزند درافکند. در پایان، خسروپرویز دستور داد تا خزانه‌های کهن را بگشایند. صد و شصت صندوق زرین و گرانبها پر از گوهر و مروارید، سیصد شتر سرخ‌مو، جامه‌های دیبای چینی و زربفت، یاقوت‌های اناری، و خروارها دینار زرین برای فیلسوفان و دانشمندان روم آماده شد. خراد برزین بر کاروان نظارت کرد و این گنجینه بی‌نظیر همراه با نامه شاهانه روانه روم گشت تا سفیران با شادمانی و شگفت‌زدگی بازگردند.