چون گفتگوهای پنهانی پایان یافت، منوچهر شاهنشاه ایران فرمان داد تا آنچه میان آنان گذشته است پوشیده ماند و راز دربار بیرون نرود. سپس شهریار ایران، زال سپیدموی را به حضور فراخواند تا فرزندگی، گوهر خرد و دانایی او را در آینه‌ی پرسش‌های دشوار بیازماید؛ چرا که پادشاهی نیازمند پهلوانانی است که نه تنها در رزم سرآمدند، بلکه در دانش و رازشناسی نیز روشنی‌بخش جهانند.
بیدار دلان و دانایان کشور به همراه موبدان نامدار در مجلس شاه گرد آمدند و زال زر بر فراز نشست. آنگاه یکی از موبدان تیزهوش و راه‌بین آغاز سخن کرد و نخستین معما را پیش کشید: «از دوازده سروِ سهی و شاداب بگو که بر شاخسار هر یک سی شاخه‌ی استوار رسته است و این شمار در زبان پارسی هرگز کاستی یا افزونی نمی‌پذیرد.»
هنوز پاسخ این راز برگشوده نشده بود که موبدی دیگر برخاست و گفت: «ای پهلوان سرافراز، از دو اسب گران‌مایه و تیزتاز سخن بگو که یکی چون دریای قیر تاریک است و دیگری چون بلور سپید درخشان؛ هر دو در شتابی همیشگی و پیگیرند، اما هرگز یکی به دیگری نمی‌رسد و از پس یکدیگر روانند.»
موبد سوم رشته‌ی معماها را پی گرفت: «سی سوار را تصور کن که بر درگاه شهریار می‌گذرند؛ چون آنان را بشماری یکی کاسته می‌شود، اما چون دگربار بنگری، همان سی سوار کامل بر جای خویشند.»
آنگاه موبد چهارم معما را به راز مرگ و فرجام آدمی کشانید: «از مرغزاری پرنیان‌گون و شاداب بگو که پر از سبزه و جویبار است، اما مردی مهیب با داسی بس بزرگ و تیز درمی‌رسد و گیاهان خشک و تر را بی‌هیچ تبعیض و درنگی درمی‌درود و لحظه‌ای از این کار دست نمی‌کشد.»
موبد پنجم پرده از راز جنبش آسمان‌ها برداشت: «دو سرو بلند را نگریستم که از میان دریایی خروشان چون نِی سر برکشیده‌اند. مرغی رازآمیز بر این دو درخت آشیان دارد؛ شب‌هنگام بر یکی می‌نشیند و بامدادان بر دیگری پر می‌کشد. چون از درختی بپرد، برگانش خشک و پژمرده گردد و چون بر دیگری فرود آید، بوی خوش مشک از آن برمی‌خیزد؛ از این رو یکی همواره سرسبز است و دیگری در سوگ و پژمردگی.»
در پایان، موبدی دیگر ژرف‌ترین معمای گیتی را مطرح ساخت: «بر چکاد کوهساری، شارستانی بس استوار و آبادان دیدم، اما مردم از آن شهر پرشکوه روی برتافته و در هامونی بیابانی، خارستانی را خانه ساخته‌اند. در آن خارستان قصرهایی سر به فلک کشیده بنا کردند و بنده و چاکر گرفتند و آن شارستانِ نخستین را به کلی از یاد بردند. ناگاه زمین‌لرزه‌ای سهمگین درمی‌رسد و همه‌ی بناها و دارایی‌هایشان در خاک پنهان می‌شود؛ آنگاه تیره بختان با نیازمندی و اندوه‌ماندگار، دگربار به سوی همان شارستان نخستین بازمی‌گردند.»
موبد دانا در پایان گفت: «اکنون ای زال، پرده از روی این رازها بردار و در برابر بزرگان سخن بگوی؛ که اگر این معماها را نگشایی و آشکار نسازی، تیره‌خاک را به مشک سارا بدل نخواهی ساخت.»