🦅 IRANLORE | ایران‌نامه
✦
✦
✦
✦
دوره تاریخی (اشکانیان و ساسانیان)

پادشاهی کسری نوشین روان چهل و هشت سال بود

❖
49 بیت در این گفتار
برای مشاهده شناسنامه، معنی و هم‌پُرسی با سیمرغ روی هر بیت کلیک کنید
بخش ۲۱ - رسیدن خبر شورش به انوشیروان و نامهٔ خشمگین او
پیک تندرو از مرزهای مداین روانه شد و خبر شوم طغیان نوش‌زاد را به پیشگاه خسرو انوشیروان آورد. شهریار دادگر، چون از گستاخی فرزند و همدستی او با کسان و زندانیان آزادشده آگاه گشت، دلش تیره و پردرد شد. او شاهنشاهی بود که گیتی را به داد آراسته بود، و اینک خنجر خیانت از آستین پور خویش بیرون می‌آمد.

انوشیروان سر با موبد سرفراز در میان نهاد و به راز بنشست. سپس دبیر را فراخواند تا نامه‌ای بنویسد پر از سوز و آژنگ، آکنده از پندهای گران‌سنگ و خشم شهریاری. نامه با نام و ستایش یزدان پاک آغاز گشت؛ آفریننده کیوان و ماه، کردگاری که فرمانش بر تمام ذرات گیتی، از مور خرد تا پیل دمان و از خاشاک تا رود نیل، نافذ است و هیچ پادشاهی را توان سرپیچی از خواست او نیست.

شاهنشاه در نامه، نوش‌زاد را به سبب فراموشی عقل و پیروی از وسوسه‌های اهریمن سرزنش نمود. او یادآور شد که مرگ کمینگاه نهایی همگان است؛ چنگال مرگ نه پشه و مور را رها می‌سازد و نه پیل و کرگدن را، و دل زمین پر است از تاجداران و پهلوانانی که در خاک خفته‌اند. انوشیروان تصریح کرد که اگر خواست پروردگار بر پایان شهریاری او بود، نوش‌زاد خود شایسته‌ترین کس برای تاج‌وتخت می‌بود، پس این شتابزدگی و هم‌پیمانی با بدخواهان جز نادانی و تیره بختی نیست. او اعلام داشت که بیمش نه از دست دادن تاج و خواسته، بلکه از ناسپاسی در برابر یزدان دادگر است که فرّ و پیروزی به وی ارزانی داشته است. در پایان، خسرو از پشتیبانی و نامه‌نگاری قیصر روم با نوش‌زاد اظهار تاسف نمود، اما خود را از دشنام مستقیم به فرزند بازداشت، چرا که او را پاره‌ای از تن و خون خویش می‌دانست.

شناسنامه و تفسیر بیت

ترجمه انگلیسی:

معنی روان:

ابعاد ادبی و روایی:
موجودیت‌های نام‌برده:
رهنما
هم‌سخن رازهای کهن و راهنمای شاهنامه
درود بر شما، پویندهٔ کارنامهٔ کهن! من «رهنما» هستم؛ همراه شما در شناخت پهلوانان، شهریاران، دیوان، جانوران شگفت و بازخوانی ابیات شاهنامه فردوسی. از هر گوشهٔ این حماسه بپرسید تا با هم به بازخوانی آن بنشینیم.
پیشنهادهای خوانش: