🦅 IRANLORE | ایران‌نامه
✦
✦
✦
✦
دوره پهلوانی (کیانیان)

داستان رستم و اسفندیار

❖
64 بیت در این گفتار
برای مشاهده شناسنامه، معنی و هم‌پُرسی با سیمرغ روی هر بیت کلیک کنید
بخش ۳۱ - نامهٔ پوزش رستم به گشتاسپ، بازگشت بهمن از زابل و نامیدن او به اردشیر
پس از فرونشستن غبار نبردِ سهمگین اسفندیار، بهمن، پور جوان اسفندیار، در زابلستان نزد رستم بماند. تهمتن او را چون فرزند خویش، بلکه گرامی‌تر از او، بپرورید و رسم سواری، باده‌نوشی، آیین باریافتن و دانش شاهانه را بدان شاهزاده جوان بیاموخت. چون رفتار و گفتار بهمن به شایستگی آراسته شد، رستم بر آن شد تا درگاه کینه را میان خویش و شاه ایران ببندد. پس نامه‌ای سوزناک و آکنده از عذرخواهی به گشتاسپ نوشت؛ در آن نامه یزدان پاک را گواه گرفت و پشوتن را شاهد ساخت که تا چه اندازه در بازداشتن اسفندیار از نبرد کوشیده و تمام دارایی خویش را پیشکش کرده بود، اما گردش چرخ گردون و تقدیر ناگزیر الهی سرنوشتی دیگر رقم زد. رستم یادآور شد که بهمن را چون درّی گرانبها پرورده و هنرهای شاهی به او آموخته است و اگر شاه جهان کینه تیر را از دل بزداید، رستم و جانش گوش‌به‌فرمان او خواهند بود.

چون نامه به دربار رسید، پشوتن پیش آمد و گواهی داد که رستم در آن نبرد شوم، هرچه در توان داشت برای آشتی داد و لابه نمود. با گواهی پشوتن، آتش کینه در دل گشتاسپ خاموش شد و پاسخی مهرآمیز برای تهمتن فرستاد و خردمندی او را ستود. روزگار بگذشت و بهمن در زابلستان جوانمردی بلندبالا و خردمند گردید. جاماسپِ پیشگو گشتاسپ را آگاه کرد که پادشاهی آینده از آنِ این جوان خواهد بود و شایسته است او را به مرکز ایران بازخواند. گشتاسپ نامه‌ای مهرآمیز به رستم و بهمن نوشت و خواهان بازگشت نبیره خویش شد.

رستم از خواندن پاسخ شاه بی‌اندازه شادمان شد و گنجینه‌ای بی‌نظیر از سلاح‌های گرانبها، زره‌ها، گوهرها، اسبان با ستام زرین، پارچه‌های گرانقدر و غلامان و پرستاران را به گنجور بهمن سپرد و او را تا دو منزل بدرقه کرد. چون بهمن به دربار گشتاسپ رسید، شاه با دیدن چهره او یاد اسفندیار افتاد و اشک از دیدگانش جاری گشت. گشتاسپ خرد، توان و شکوه نبیره خویش را آزمایند و او را سرشار از هوش و فرّه یافت؛ پس او را «اردشیر» نامید و وی را پرورده و جانشین خویش ساخت.

شناسنامه و تفسیر بیت

ترجمه انگلیسی:

معنی روان:

ابعاد ادبی و روایی:
موجودیت‌های نام‌برده:
رهنما
هم‌سخن رازهای کهن و راهنمای شاهنامه
درود بر شما، پویندهٔ کارنامهٔ کهن! من «رهنما» هستم؛ همراه شما در شناخت پهلوانان، شهریاران، دیوان، جانوران شگفت و بازخوانی ابیات شاهنامه فردوسی. از هر گوشهٔ این حماسه بپرسید تا با هم به بازخوانی آن بنشینیم.
پیشنهادهای خوانش: