چون خبرِ تجدیدِ فرّ شاهنشاهی و استواریِ پایهٔ شهریاریِ خسروپرویز به گوش بهرام چوبین رسید، آتشِ رشک و تدبیر در جانش زبانه کشید. او یکی از بزرگان لشکر خویش را که مردی دانش‌پژوه و نیک‌خواه بود و «داناپناه» خوانده می‌شد، به نزد خویش فراخواند. بهرام دبیرِ سرافرازش را دستور داد تا نامه‌هایی پوشیده و گران‌سنگ برای سرانِ سپاه و مهترانِ ایران—از جمله گستهم، گردوی، بندوی، شاپور و اندیان سوار—بنگارد.
در سرنامهٔ آن مکاتیب، بهرام نخست دادارِ جهان‌آفرین را ستایش کرد و سپس به نکوهشِ تند و کینه‌توزانهٔ دودمانِ ساسانی پرداخت. او در نامه‌ها نوشت که از خاندان ساسانی جز بدخواهی، ستم و آشفتگی به ایران‌زمین نرسیده است؛ از اردشیر بابکان که گردن‌کشان را به تیغ کشید تا پیروزِ ناپاک‌رای که به ولی‌نعمتِ خود سوفرای خیانت ورزید، و قباد که بزرگان را به بادِ فنا داد. بهرام مهتران را هشدار داد که نباید دل به مهر یاقوتی خوش کنند که از بیدِ سرخ طلب می‌شود، چرا که ساسانیان حتی به خویشانِ خود رحم نکرده‌اند و هرگز یارِ بیگانگان و همراهان نخواهند بود.
وی سپس نوید داد که اگر بزرگان گردن به طاعتِ او نهند، جایگاهشان بس والا و درخشان خواهد شد و او سپاهِ روم و قیصر را فرو خواهد کوبید. نامه با مهرِ بهرام آراسته شد و فرستاده‌ای بازرگان‌نما با کاروانی آراسته از سی شتروار کالا و هدیه‌هایِ گران‌بها، پنهانی راهِ درگاهِ خسرو را در پیش گرفت.
اما چون فرستاده به اردوگاهِ شاهنشاه رسید و شکوهِ بی‌کران، انضباطِ سپاه و بخششِ دادگرانهٔ خسروپرویز را به چشم دید، لرزه بر جانش افتاد. با خود اندیشید که نبرد با چنین شهریارِ فرّهمندی تباهیِ خویشتن است و بهرام هرگز توانِ ایستادگی در برابر او را ندارد. پس تدبیرِ دگری اندیشید؛ خرد و جانِ خویش را خرید و یکراست به پیشگاهِ خسرو شتافت، پرده از رازِ بهرام برداشت و نامه‌هایِ پنهانی را تسلیمِ شاه کرد.
خسروپرویز نامه‌ها را خواند و فرستادهٔ خیانت‌کار را بر کرسیِ زرّین نشانید و او را گهر و دینار فراوان بخشید. سپس دبیرِ خویش را بفرمود تا پاسخی حیله‌گرانه و فریبنده بنویسد؛ پاسخی که گویی از زبانِ همان بزرگانِ ایران—گستهم و بندوی و دیگران—خطاب به بهرام نگاشته شده است. در آن نامه چنین آمد که بزرگان ظاهراً با خسرو همراهند اما دلهایشان چون بهارِ نو با بهرام است، و اگر بهرام با سپاهش فرا رسد، آنان شمشیر کشیده و خسرو از بیمِ او همچون روباه خواهد گریخت. خسرو نامه را مهر کرد و فرستاده را با پاداشی گران فرستاد تا بهرام را در خوابِ غفلت و گمانِ نادرست فرو برد.