🦅 IRANLORE | ایران‌نامه
✦
✦
✦
✦
دوره پهلوانی (کیانیان)

پادشاهی گشتاسپ صد و بیست سال بود

❖
30 بیت در این گفتار
برای مشاهده شناسنامه، معنی و هم‌پُرسی با سیمرغ روی هر بیت کلیک کنید
بخش ۱۵ - سخن دقیقی: آگاهی اسفندیار از مرگ زریر و بر گرفتن درفش کاویان
سایه سنگین اندوه و ماتم بر اردوگاه ایرانیان سایه افکند آن‌گاه که خبر فاجعه‌بار شهادت سپهسالار نامدار، زریر شاه، در رزمگاه پیچید. گشتاسپ‌شاه، دلسوخته و خشمگین از خفتن برادر دلاورش بر خاک، در میان سپاهبانان ندا درداد و سوگند یاد کرد که هر پهلوانی کین زریر را از دشمن بستاند، دخترش همای را به عقد او درخواهد آورد و یزدان پاک را بر این پیمان گواه گرفت.
اسفندیار جوان چون خبر درگذشت عموی والا تبار خویش را شنید، دست بر دست زد و سوگوارانه بر بدسگالی روزگار نالید. او که دیرزمانی بود نگران جانِ آن پیل‌تنِ شکست‌ناپذیر در میان آتش نبرد بود، برادران دانشمند و رزم‌آورش را فراخواند. درفش و فرماندهی بخشی از سپاه را به برادرش سپرد و خود سرتاپا غرق در کین‌خواهی، به قلب لشکر گام نهاد. او در جایگاه زریر ایستاد، میان را محکم ببست و درفش همایون و خجسته کاویانی را در دست گرفت.
اسفندیار خروشان بر فراز سپاه درآمد و آزادگان و پهلوانان ایران را گرد آورد. او ایشان را به دین یزدان پاک دعوت نمود و یادآور شد که هیچ کس پیش از سرآمدن روزگار مقدرش نخواهد مرد؛ پس شهادت در راه داد و دین در رزمگاه، شرفی والاتر از زنده ماندن در خاری است. او لشکریان را فرمان داد تا پشت به دشمن نکنند، ترسی از آویختن با خصم به دل راه ندهند و با نیزه‌های بران، مردی و دلاوری خویش را به جهان بنمایند.
در همین لحظات پرشور، بانگ گشتاسپ‌شاه از فراز کوهسار طنین‌انداز شد. شاه ایران سپاهیان را به ایستادگی در برابر تیغ و گرز و نیزه خواند و بر جانِ زریرِ بهشتی و دین خدای کیهان سوگند خورد که پند پدرش لهراسپ را به کار بندد: اگر از این نبرد سرافراز بازگردد، تاج و تخت شاهنشاهی و فرماندهی کل لشکریان را به اسفندیار واگذار خواهد کرد، همان‌گونه که خود تاج شاهی را از دست لهراسپ یافته بود.

شناسنامه و تفسیر بیت

ترجمه انگلیسی:

معنی روان:

ابعاد ادبی و روایی:
موجودیت‌های نام‌برده:
رهنما
هم‌سخن رازهای کهن و راهنمای شاهنامه
درود بر شما، پویندهٔ کارنامهٔ کهن! من «رهنما» هستم؛ همراه شما در شناخت پهلوانان، شهریاران، دیوان، جانوران شگفت و بازخوانی ابیات شاهنامه فردوسی. از هر گوشهٔ این حماسه بپرسید تا با هم به بازخوانی آن بنشینیم.
پیشنهادهای خوانش: