🦅 IRANLORE | ایران‌نامه
✦
✦
✦
✦
دوره پهلوانی (کیانیان)

پادشاهی گشتاسپ صد و بیست سال بود

❖
31 بیت در این گفتار
برای مشاهده شناسنامه، معنی و هم‌پُرسی با سیمرغ روی هر بیت کلیک کنید
بخش ۶ - سخن دقیقی: رسیدن نامهٔ ارجاسپ به گشتاسپ و مشورت با جاماسپ و زریر
چون ارجاسپ نگارش نامهٔ تهدیدآمیز را به پایان برد، آن را مهر کرد و به دو پهلوان خشن و سرکش خویش، بیدرفش کینه‌توز و نامخواست خیره‌سر، سپرد. او به دو فرستاده فرمان داد تا با وقار و تدبیر وارد ایوان شاهی شوند، آداب دربار را به‌جای آورند، بر فرّه و تاج گشتاسپ تعظیم کنند، پیام را ابلاغ نمایند و بی‌درنگ پاسخ شاه ایران را گرفته، خاک درگاه را ببوسند و بازگردند.

بدین‌سان بیدرفش و نامخواست راهی بلخ بامی شدند. چو به درگاه بلخ رسیدند، از اسبان خویش پیاده گشته و با گام‌هایی استوار بر آستانهٔ کاخ کیانی نهادند. شاه جهان، گشتاسپ، بر تخت کیانی تکیه زده بود و فروغ چهره‌اش چون تابش خورشید و تیر در کنار ماه می‌درخشید. فرستادگان توران بر آیین بندگان زمین‌بوس کردند و نامهٔ شاهانه را که به خط یبغوی نگاشته شده بود، پیشکش نمودند.

گشتاسپ‌شاه چون نامه را گشود و از مضمون درشت و کینه‌توزانهٔ ارجاسپ آگاه گشت، خشمگین شد و بر خویشتن پیچید. او بی‌درنگ جاماسپِ پیر و دانا، آموزگار و راهنمای دربار، را فراخواند. سپس تمامی موبدان، آذران، سپهبدان و بزرگان ایران زمین را به پیشگاه خویش خواند. او کتاب اوستا و آیین نوظهور زرتشت پیامبر را پیش آورد و برادر پهلوان خویش، زریر سپهبد، را در کنار خویش نشانید.

در آن روزگار، زریر جهان‌پهلوان و پناه سپاه ایران بود و اسفندیار هنوز کودکی خردسال به شمار می‌آمد. زریر که با نیزهٔ تابنده‌اش جهان را از پلیدی پاک می‌داشت، ستون پایدار تاج‌وتخت کیانی بود. گشتاسپ رو به زریر فرخنده، جاماسپ هوشمند و پهلوانان حاضر کرد و نامهٔ اهانت‌آمیز ارجاسپ را به ایشان نمود و گفت: «شهریار ترکان چنین خامی و زشتی به ما نوشته است. شما در این باره چه تدبیر می‌کنید و سرانجام این نبرد را چگونه می‌بینید؟ دوستی با نابخردان جز تباهی به بار نمی‌آورد؛ من از تبار ایرج پاک‌نهادم و او از گوهر تورِ جادونژاد؛ میان این دو تبار چگونه آشتی و آرامش پدید آید؟»

شناسنامه و تفسیر بیت

ترجمه انگلیسی:

معنی روان:

ابعاد ادبی و روایی:
موجودیت‌های نام‌برده:
رهنما
هم‌سخن رازهای کهن و راهنمای شاهنامه
درود بر شما، پویندهٔ کارنامهٔ کهن! من «رهنما» هستم؛ همراه شما در شناخت پهلوانان، شهریاران، دیوان، جانوران شگفت و بازخوانی ابیات شاهنامه فردوسی. از هر گوشهٔ این حماسه بپرسید تا با هم به بازخوانی آن بنشینیم.
پیشنهادهای خوانش: