#1
چو آن نامه نزدیک خسرو رسید
✦
زپیوستن آگاهی نو رسید
“When that letter reached Khosrow, fresh news of union arrived.”
#2
به ایرانیان گفت کامروز مهر
✦
دگرگونه گردد همی برسپهر
“He said to the Iranians: 'Today the sky's favor turns upon us in a new fashion.'”
#3
زقیصر یک نامه آمد بلند
✦
سخن گفتنش سر به سر سودمند
“'A magnificent letter has come from Caesar, filled entirely with beneficial words.'”
#4
همی راه جوید که دیرینه کین
✦
ببرد ز روم و ز ایران زمین
“'He seeks a path to erase the ancient grudge between the lands of Rome and Iran.'”
#5
چنین یافت پاسخ زایرانیان
✦
که هرگز نه برخاست کین ازمیان
“He received this reply from the Iranians: 'Never was that grudge removed from between us.'”
#6
چواین راست گردد بهنگام تو
✦
نویسند برتاجها نام تو
“'Yet if this comes to pass in your time, your name shall be inscribed upon crowns.'”
#7
چوایشان بران گونه دیدند رای
✦
بپردخت خسرو زبیگانه جای
“When Khosrow saw their counsel thus, he cleared the chamber of all strangers.”
#8
دوات و قلم خواست وچینی حریر
✦
بفرمود تا پیش او شد دبیر
“He called for inkstand, pen, and Chinese silk, ordering his scribe to stand before him.”
#9
یکی نامه بنوشت بر پهلوی
✦
برآیین شاهان خط خسروی
“A letter was written in Pahlavi, in the royal script after the tradition of kings.”
#10
که پذرفت خسرو زیزدان پاک
✦
ز گردنده خورشید تا تیره خاک
“Stating that Khosrow has pledged before Pure Yazdan, from the turning sun to the dark earth,”
#11
که تا او بود شاه در پیشگاه
✦
ورا باشد ایران و گنج و سپاه
“That as long as he reigns upon the throne, Iran, its treasure, and its host belong to him,”
#12
نخواهد ز دارندگان باژ روم
✦
نه لشکر فرستد بران مرز وبوم
“He shall demand no tribute from the rulers of Rome, nor dispatch armies unto their borders.”
#13
هران شارستانی کزان مرز بود
✦
اگر چند بیکار و بی‌ارز بود
“Every city that belonged to that realm, however minor or value-stripped it may be,”
#14
بقیصر سپارد همه یک بیک
✦
ازین پس نوشته فرستیم و چک
“Shall be surrendered to Caesar one by one, supported henceforth by signed deeds and drafts.”
#15
همان نیز دختر کزان مادرست
✦
که پاکست وپیوستهٔ قیصرست
“Likewise, the pure daughter born of that mother, related closely to Caesar,”
#16
بهمداستان پدرخواستیم
✦
بدین خواستن دل بیاراستیم
“We have requested with her father's consent, and in this asking, we have set our heart upon her.”
#17
هران کس که در بارگاه تواند
✦
ازایران و اندر پناه تواند
“Whosoever from Iran is present at your court and takes refuge under your protection,”
#18
چوگستهم و شاپور و چون اندیان
✦
چو خراد بر زین زتخم کیان
“Such as Gustaham, Shapur, Andiyan, and Khorrad Barzin of Kayanid stock,”
#19
چو لشکر فرستی بدیشان سپار
✦
خرد یافته دختر نامدار
“When you send your army, entrust to them the renowned, wise princess.”
#20
بخویشی چنانم کنون باتو من
✦
چو از پیش بود آن بزرگ انجمن
“Thus shall I be bound in kinship with you, as was that great assembly in former times.”
#21
نخستین کیومرث با جمشید
✦
کزو بود گیتی ببیم وامید
“First from Kyumars to Jamshid, through whom the world held hope and fear,”
#22
دگر هرچ هستند ایرج نژاد
✦
که آیین و فر فریدون نهاد
“And all who are of Iraj's seed, establishing the tradition and glory of Fereydun,”
#23
بدین همنشان تا قباد بزرگ
✦
که از داد او خویش بدمیش وگرگ
“Down in like manner to Qobad the Great, by whose justice the ewe and wolf became kin.”
#24
همه کینه برداشتیم از میان
✦
یکی گشت رومی و ایرانیان
“We have cast all malice aside; the Roman and the Iranian have become one.”
#25
ز قیصر پذیرفتم آن دخترش
✦
که از دختران باشد او افسرش
“I have accepted Caesar's daughter, she who shall be the crown above all daughters.”
#26
ازین بر نگردم که گفتم یکی
✦
ز کردار بسیار تا اندکی
“I shall not turn back from what I have spoken, whether in deeds great or small.”
#27
تو چیزی که گفتی درنگی مساز
✦
که بودن درین شارستان شد دراز
“Delay not in what you promised, for remaining in this city has drawn long.”
#28
چو کرد این سخن‌ها برین گونه یاد
✦
نوشته بخورشید خراد داد
“When he had thus expressed these matters, he gave the letter to Khorrad son of Barzin.”
#29
سپهبد چو باد اندر آمد زجای
✦
باسپ کمیت اندر آورد پای
“The chieftain rose like the wind and mounted his swift bay steed.”
#30
همی‌تاخت تا پیش قیصر چوباد
✦
سخنهای خسرو بدو کرد یاد
“He galloped like the wind to Caesar and conveyed Khosrow's words to him.”
#31
چو قیصر ازان نامه بگسست بند
✦
بدید آن سخنهای شاه بلند
“When Caesar broke the seal of the letter, he saw the words of the exalted King.”
#32
بفرمود تا هر که دانا بدند
✦
به گفتارها بر توانا بدند
“He commanded that all who were wise and capable in discourse be summoned.”
#33
به نزدیک قیصر شدند انجمن
✦
بپرسید زیشان همه تن بتن
“They assembled near Caesar, and he questioned them all one by one,”
#34
که اکنون مر این را چه درمان کنیم
✦
ابا شاه ایران چه پیمان کنیم
“'What remedy shall we seek for this now? What covenant shall we forge with the King of Iran?'”
#35
بدین نامه ما بی‌بهانه شدیم
✦
همی روم و ایران یگانه شدیم
“'By this letter we have no excuse left; Rome and Iran have become united.'”
#36
بزرگان فرزانه برخاستند
✦
زبان را به پاسخ بیاراستند
“The wise elders arose and adorned their tongues with an answer:”
#37
که ما کهترانیم و قیصر تویی
✦
جهاندار با تخت و افسر تویی
“'We are your servants and you are Caesar, the world-holder with throne and crown.'”
#38
نگه کن کنون رای و فرمان تو راست
✦
ز ما گر بخواهی تن و جان تو راست
“'Consider now, for the counsel and command are yours; if you ask of us body and soul, they are yours.'”
#39
چو بشنید قیصر گرفت آفرین
✦
بدان نامداران با رای و دین
“When Caesar heard this, he praised those noblemen of wisdom and faith.”
#40
همی‌بود تاشمع گردان سپهر
✦
دگرگونه ترشد به آیین و چهر
“He stayed until the turning candle of the sky altered its face and fashion.”