🦅 IRANLORE | ایران‌نامه
✦
✦
✦
✦
دوره تاریخی (اشکانیان و ساسانیان)

پادشاهی اشکانیان

❖
40 بیت در این گفتار
برای مشاهده شناسنامه، معنی و هم‌پُرسی با سیمرغ روی هر بیت کلیک کنید
بخش ۶ - شب دیدار گلنار و اردشیر، مرگ بابک و پیشگویی اخترشناسان
در کاخِ بلندِ اردوان شاه، کنیزکی خردمند و ماه‌روی به نام گلنار می‌زیست که نه تنها کلیددار گنجینه‌ها، بلکه رازدار و مایه شادمانیِ روانِ پادشاه بود. روزی گلنار بر بام کاخ برآمد و دیدارش بر اردشیرِ جوان و دلیر افتاد؛ مهرِ آن پهلوان‌زاده چنان بر دلش نشست که شکیبایی از کف داد. چو خورشید رخ نهان کرد و شبِ تاریک فرا رسید، گلنار کمندی بر کنگره‌های بلند کاخ بست و دلیرانه فرود آمد. او خرامان و عطرآگین بر بالین اردشیر حاضر شد. اردشیر چو بیدار شد و آن ماهِ سیمین‌بر را در کنار خویش دید، سرشار از شگفتی و مهر گشت. گلنار راز دل بگشود و جان و دلِ خویش را پیشکشِ او کرد و پیمان بست که از آن پس مایه روشنیِ روزگارِ تاریکش باشد.

چندی نگذشت که روزگارِ غدار چهره دگرگون ساخت و بابک، پیرِ بیدار و سالارِ پارس، رخت از این جهان بربست. خبر مرگ بابک، دلِ اردشیر را از اندوهی سنگین آکند و او را که دیگر امیدی به لشکر و درگاهِ اردوان نداشت، به فکر رهایی و گریز از چنگالِ شاهِ اشکانی انداخت. در همین روزگار، اردوان که نگرانِ فرجامِ خویش بود، اخترشناسانِ ستاره‌شناس را به درگاه فرستاد تا طالعِ شهریاری و گردشِ آسمان را بکاوند. ستاره‌شناسان سه روز و سه شب در نزدیکی کاخِ گلنار به زیج نشستند. گلنار در راز و نیازِ ایشان باریک شد و سخنانشان را به خاطر سپرد. روز چهارم، اخترشناسان با زیج‌ها بر شاه وارد شدند و پرده از رازی هولناک برداشتند: کهتری خردمند و از تبارِ سپهبدان به‌زودی از پیشِ مهتر می‌گریزد و بر تخت پادشاهی گیتی می‌نشیند. از این پیشگویی، بیم و غم بر جانِ اردوان سایه افکند.

شناسنامه و تفسیر بیت

ترجمه انگلیسی:

معنی روان:

ابعاد ادبی و روایی:
موجودیت‌های نام‌برده:
رهنما
هم‌سخن رازهای کهن و راهنمای شاهنامه
درود بر شما، پویندهٔ کارنامهٔ کهن! من «رهنما» هستم؛ همراه شما در شناخت پهلوانان، شهریاران، دیوان، جانوران شگفت و بازخوانی ابیات شاهنامه فردوسی. از هر گوشهٔ این حماسه بپرسید تا با هم به بازخوانی آن بنشینیم.
پیشنهادهای خوانش: