چون هفته‌ای دگر برآمد، بهرام گور همراه با موبدان و بزرگان سپاه به نخچیرگاه راند. در میان دشت، دهقانی مهترپرست و شتابان، درحالی‌که گرازی شکارشده به دست داشت، پیش آمد و خواهان دیدار با شهریار شد. چون او را به نزد بهرام بردند، راز خویش را آشکار ساخت و گفت: «من دهقان و کدخدای این مرزم. هنگامی که آب بر زمین خویش می‌راندم، شکافی در خاک پدید آمد و بانگ زنگ و سنجی رازآلود از دل زمین به گوشم رسید که نشانه گنجی پنهان است.» بهرامشاه بی‌درنگ همراه سپاه به آن دشت سرسبز شتافت و فرمان داد کارگران و کلنگ‌داران زمین را بکَنند. شب‌هنگام با افروختن شمع‌ها و آتش‌ها کار ادامه یافت تا با دمیدن سپیده‌دم و برآمدن خورشید، در دل خاک خانه‌ای استوار از خشت پخته و ساروج پدیدار گردید. چون موبد و همراهان به درون راه یافتند، تالاری شگفت‌انگیز دیدند: دو گاو بزرگ از زر ناب برپای ایستاده، آخوری زرین در پیش، و درون آن پر از زبرجد و یاقوت سرخ. میان شکم تهی گاوان از انار و سیب و بهیِ ساخته از گوهر پر بود که درون هر بهی، مرواریدهای شاهوار چون قطره‌های آب می‌درخشید. چشم‌های گاوان از یاقوت بود و گرد بر گرد آنان، تندیس‌های شیر، گور، تذرو و طاووس‌های زرین با سینه‌ها و دیدگان گوهرنشان کاشته شده بود. موبد با شادمانی نزد شاه بازآمد و از گشوده شدن گنجینه گردون سخن گفت. اما بهرام گور فرمان داد ابتدا مهر و نام دارنده گنج را بررسی کنند. چون موبد بازگشت و گزارش داد که بر تندیس گاو، مهر و نام «جمشید شاه» نگاشته شده است، بهرام گور رو به موبدان کرد و گفت: «شهریاری که گنجش از راهی غیر از داد و شمشیر فراز آید، ننگ باد! چرا باید گنجی را که جمشید نهاده از آنِ خود کنم؟» شاه جوانمرد فرمان داد تا تمام آن گوهرها و تندیس‌های گران‌بها فروخته شود و پول آن میان زنان بیوه، کودکان یتیم، و مردم تهی‌دست و آبرومند تقسیم گردد و ده یک آن به دهقان یابنده داده شود تا پاداش روان جمشید باشد. بهرام سپس به کاخ خویش بازگشت، سالانه سپاهیانش را بخشید و بزمی باکوه چون نوبهار برپا کرد. او با نوشیدن می لعل، یاد پادشاهان گذشته از هوشنگ و فریدون تا نوذر و کیقباد را گرامی داشت و بر ناپایداری سرای سپنج و لزوم دادگری گواهی داد. در این میان، پیرمردی صد و شصت و چهار ساله به نام ماهیار برپا خاست و بر آئین دادگری، بخشندگی و همت والای بهرام در بخشیدن گنج افسانه‌ای گاوان جمشید درود فرستاد.