پیکانِ بشارت به بارگاه شهریار ایران، منوچهر، رسید که جهان‌پهلوان سام نریمان پس از بازیافتن فرزندِ دلاور خویش از ستیغ البرز، با فرّ ایزدی به سوی پایتخت رهسپار است. دلِ شاه از این مژده لبریز از شادی گشت و خدای جهان‌آفرین را سپاس گفت. او شاهزادهٔ نامدار، نوذر را فرمان داد تا شتابان به پیشواز پهلوان شتافته، درودهای شاهانه را نثار او سازد و او را به سوی دیهیم‌دارِ ایران راهنمون شود.
چون نوذر به لشکرگاه سام رسید، چشمانش بر جوانی نوخاسته و پیل‌پیکر افتاد که شکوهِ کائنات در چهره‌اش متجلی بود. سام و نوذر بر یکدیگر آغوش گشودند و چون پیامِ منوچهر به سام رسید، جهان‌پهلوان به احترام، زمین را بوسه داد و شتابان روی به آستانِ کیانی نهاد. چون درفشِ منوچهر پدیدار گشت، سام از باره فرود آمد؛ اما شاه او را گرامی داشت، بفرماید برنشیند و در دادگاه خویش، او را بر یک دست و قارنِ رزمجو را بر دستِ دیگر نشاند.
سپس زال را با گرزِ زرین و کلاه‌خودِ شاهوار پدید آوردند. شهریارِ جهان از دیدنِ آن برز و بالای شگفت، رخسارِ مِهرآگین و هوشِ سرشارِ زال مبهوت گردید و سام را سفارش کرد که این گوهرِ یگانه را پاس دارد، چرا که فرّ کیانی و چنگِ شیر در وجودِ او نهاده شده است. سام نیز رازِ نهانِ خویش، رها ساختنِ زال در کوهسار، ناله‌های پشیمانی، پذیرفته‌شدنِ نیایشش در آستانِ یزدان و فرود آمدنِ سیمرغ با مهرِ مادری را یک‌به‌یک بر شاه بازگفت.
منوچهر موبدان، ستاره‌شناسان و دانایانِ گیتی را گرد آورد تا طالعِ زال را بنگرند. اخترفالان پس از بررسی زیج‌ها و حرکتِ افلاک، مژده دادند که این جوان، پهلوانی بی‌همتا، گوینده‌ای هوشیار و پاسدارِ مرزهای ایران خواهد شد و نامش بر جریدهٔ روزگار جاودان می‌ماند. شاه زمین از این مژده شادمان شد و خلعتی بی‌قیاس از اسبانِ تازی با ستامِ زرین، تیغ‌های هندی با نیامِ گوهرنشان، جامه و دیبای رومی، طبق‌های زبرجد و جام‌های فیروزه لبریز از مشک و زعفران، همراه با تاج و تختِ فیروزه‌گون و منشورِ حکمرانی بر زابلستان، کابل، هند و سرزمین‌های فراسوی بست تا دریای سند و چین به سام و زال بخشید.
سام و زال با دلی شاد روانهٔ زابلستان شدند. سیستان به استقبالِ ایشان چون بهشتِ برین آراسته گشت؛ مردم مشک و دینار و زعفران بر پای پهلوانان فشاندند. چون چندی گذشت، سام پیرامونِ خویش سپاهی گران آراست تا به فرمانِ منوچهر روی به کارزارِ مازندران و گرگساران نهد. او فرمانرواییِ کلِ قلمرو خویش را به زال سپرد و او را پند داد که دادگری پیشه کند، گنج‌ها را به احسان ببخشد و از نادانی پرهیز نماید. زال اگرچه از جداییِ دوباره از پدر غمگین بود، اما پندِ سام را به جان پذیرفت.
چون کوسِ رحیلِ سام به صدا درآمد، زال بر تختِ عاج نشست، تاجِ فروزان بر سر نهاد و گرزِ گاوسار بر دوش گرفت. او تمامِ موبدان، ستاره‌شناسان، دانشمندان و پهلوانانِ کشور را گرد آورد و شب و روز به آموختنِ دانش، اخترشناسی، آیینِ کشورداری و هنرهای رزمی پرداخت. چندان نگذشت که زال در دانش، رای و مردانگی فرزانه و بی‌بدیل گشت، چنان‌که خردش بر تارکِ گیتی همچون ستاره‌ای تابناک درخشیدن گرفت.