🦅 IRANLORE | ایران‌نامه
✦
✦
✦
✦
دوره تاریخی (اشکانیان و ساسانیان)

پادشاهی شاپور ذوالاکتاف

❖
56 بیت در این گفتار
برای مشاهده شناسنامه، معنی و هم‌پُرسی با سیمرغ روی هر بیت کلیک کنید
بخش ۱۴ - پذیرش باژ روم و واگذاری نصیبین، گشودن شهر نافرمان، مرگ قیصر و بنیاد شهرهای اسیران
چون برانوش پاسخ نامه شاپور را دریافت کرد، دلش از شادی بردمید و فرمود تا صد تن از بزرگان و نامداران روم آماده شوند. آنان شصت خروار درم، جامه‌های گران‌بها و گوهرهای تابناک بار کردند و سی هزار دینار نیز برای نثار پیشکش آوردند. بزرگان روم سربرهنه و بی‌کلاه به درگاه شاپور درآمدند و زر و سیم نثار پای شاهنشاه کردند. شاپور با بخشندگی و مهربانی آنان را پذیرفت و بر پایه مرتبه‌شان جای داد. سپس به برانوش یادآور شد که رومیان شهرها و آبادانی‌های ایران را به ویرانی کشانده و کنام شیران و پلنگان ساخته‌اند و اکنون باید تاوان آن بازپرداخته شود.

شاپور شرط آشتی را پرداخت باژ هنگفت—سه بار در سال، هر بار هزاران هزار دینار زرمین—و واگذاری شهر راهبردی نصیبین به ایران تعیین کرد. برانوش پذیرفت و پیمان‌نامه‌ای استوار نگاشته شد که سپاه ایران دیگر دست به تاخت‌واتاز بر خاک روم نزند. شاپور پس از گسیل داشتن آنان با نیایش و سپاس از جهان‌آفرین رو به سوی اصطخر پارس آورد.

اما مردم نصیبین که بر کیش مسیحا بودند، از تسلیم شدن به فرمان شاپور و پذیرش آیین و فرهنگ ایرانی سر باز زدند و سر به شورش برداشتند. چون خبر به شاپور رسید، سپاهی گران روانه ساخت. پس از یک هفته نبرد سخت و محاصره، باروهای شهر فرو ریخت، سران شورشی کشته یا به بند کشیده شدند و سرانجام مردم شهر امان خواستند. شاهنشاه بزرگوار گناهشان را بخشید و به سپاه دستور بازگشت داد.

سپس شاپور کنیزک وفاداری را که او را از بند قیصر رهانیده بود، «دلفروز فرخ‌پیش» نامید و وی را از محترمان دربار ساخت و به باغبان نیکوکار رومی نیز خواسته و پاداش فراوان بخشید. در همین زمان، قیصر روم که در زندان شاپور به خواری و زاری به سر می‌برد، جان سپرد. شاپور دستور داد پیکر قیصر را تابوت ساخته، بر سرش کلاهی آغشته به مشک نهادند و او را با احترام به روم بازگرداندند. شاهنشاه با دیدن تابوت قیصر پند گرفت و بر ناپایداری جهان و سرانجام آدمی اندیشه نمود.

شناسنامه و تفسیر بیت

ترجمه انگلیسی:

معنی روان:

ابعاد ادبی و روایی:
موجودیت‌های نام‌برده:
رهنما
هم‌سخن رازهای کهن و راهنمای شاهنامه
درود بر شما، پویندهٔ کارنامهٔ کهن! من «رهنما» هستم؛ همراه شما در شناخت پهلوانان، شهریاران، دیوان، جانوران شگفت و بازخوانی ابیات شاهنامه فردوسی. از هر گوشهٔ این حماسه بپرسید تا با هم به بازخوانی آن بنشینیم.
پیشنهادهای خوانش: