🦅 IRANLORE | ایران‌نامه
✦
✦
✦
✦
دوره پهلوانی (کیانیان)

گفتار اندر داستان فرود سیاوش

❖
53 بیت در این گفتار
برای مشاهده شناسنامه، معنی و هم‌پُرسی با سیمرغ روی هر بیت کلیک کنید
بخش ۱۶ - رسیدن سپاه ایران به کاسه‌رود، نبرد بیژن با پلاشان و آوردن سر او پیش سپهبد
پس از سه روز درنگ در سرزمین چرم، در روز چهارم بانگ شیپور رزم طنین‌انداز شد و سپاه ایران گام در راه نهاد. نوای نای و خروش کوس پرشورتر از پیش برخاست و زمین زیر پای گام‌های استوار لشکریان به تيرگی گرایید. هر بوم و بری که از تورانیان در مسیرشان بود تارومار گشت و مرزها زیر سم اسبان یکسره نوردیده شد تا آنگاه که سپاه فیروزمند به کاسه‌رود رسید. در آن ناحیه خیمه‌ها و خرگاه‌های بی‌شمار برافراشته گشت چندان که فراخنای زمین از انبوه سراپرده‌ها ناپدید شد.

در آن سوی، خبر رسیدن لشکریان ایران به کاسه‌رود به دژ تورانیان بازرسید. دلاوری جوان و بیداردل به نام پلاشان برای دیده‌بانی برخاست تا شمار سران و درفش‌های ایران را برشمرد. بر تارک کوهی که در یک‌سوی لشکرگاه ایران قرار داشت، گیو و فرزندش بیژن نشسته بودند و بن و برِ کارزار را می‌سنجیدند که ناگاه درفش پلاشان از دور پدیدار شد. گیو با دیدن پهلوان تورانی دست به تیغ برد تا خود به رزم او شتابد، اما بیژن یادآور شد که شهریار ایران خلعتِ این رزم را به او بخشیده و پیمان رزم بر عهده اوست. گیو هرچند در آغاز بیژن را از دلاوری و شیرآسایی پلاشان بیم داد، اما بیژن با استواری خواستار زره سیاوش شد. بیژن جامه رزم بگشود، زره سیاوش را بر تن راست کرد، بر باره تندرو برنشست و نیزه‌به‌دست رو به سوی دمانِ کارزار نهاد.

پلاشان که آهویی شکار کرده و بر آتش می‌برشت، با شیهه باره بیژن نبرد را پیش‌رو دید. دو پهلوان بر یکدیگر بانگ برداشتند؛ پلاشان خود را شیراوژن و دیوبند خواند، اما بیژن گستاخانه تبار خویش از گیو و گودرز را به رخ کشید. دو نبردآزما نخست با نیزه‌های گران بر هم تاختند تا سنان‌ها بشکست، سپس تیغ برکشیدند چندان که شمشیرها خرد شد و اسبانشان در آب فرورفتند. سرانجام با گرزهای گران به جان هم افتادند. بیژن خروشی رعدآسا برآورد و گرز را بر کمرگاه پلاشان فرود آورد؛ مهره‌های پشت پهلوان تورانی خرد گشت و سرنگون بر خاک افتاد. بیژن از باره فرود آمد، سر از تن پلاشان جدا ساخت و با سلیح و باره او پیروزمندانه نزد گیو بازگشت. گیو فرزند را ستود و سر پلاشان را نزد سپهبد طوس آوردند؛ طوس از این پیروزی غرق در شادمانی گشت و آفرین‌ها بر بیژن جواندل نثار کرد.

شناسنامه و تفسیر بیت

ترجمه انگلیسی:

معنی روان:

ابعاد ادبی و روایی:
موجودیت‌های نام‌برده:
رهنما
هم‌سخن رازهای کهن و راهنمای شاهنامه
درود بر شما، پویندهٔ کارنامهٔ کهن! من «رهنما» هستم؛ همراه شما در شناخت پهلوانان، شهریاران، دیوان، جانوران شگفت و بازخوانی ابیات شاهنامه فردوسی. از هر گوشهٔ این حماسه بپرسید تا با هم به بازخوانی آن بنشینیم.
پیشنهادهای خوانش: