🦅 IRANLORE | ایران‌نامه
✦
✦
✦
✦
دوره پهلوانی (کیانیان)

پادشاهی کی‌کاووس و رفتن او به مازندران

❖
59 بیت در این گفتار
برای مشاهده شناسنامه، معنی و هم‌پُرسی با سیمرغ روی هر بیت کلیک کنید
بخش ۱۴ - رفتن رستم به عنوان فرستاده به مازندران، نمایش قدرت و بازگشت با خبر
چون کی‌کاووس نامه پیروزمندانه و پراسرار خود را مهر نهاد، رستم تهمتن بر پشت رخش نشست و راه دیار مازندران را در پیش گرفت. پهلوان یل با گرز گران بر زین و کمندی شصت‌خم بر فتراک، چون پیلی ژنده بر باره‌ای بادپا پیش می‌تاخت. خبر ورود فرستاده ایران به گوش سالار مازندران رسید؛ پس گروهی از سران و دلاوران خویش را گسیل داشت تا بر سر راه رستم درآیند. تهمتن چون به آن گروه رسید، برای نمایش نیروی خدادادی خویش، درختی تنومند و پرشاخ‌وبرگ را از ریشه برکند و چون ژوپینی سبک بر هوا افکند و سران آن سپاه را زیر شاخه‌هایش فروکوفت. سپس دست یکی از سرکردگان را که به آزمون جلو آمده بود چنان افشرد که رگ‌هایش گسست و بی‌هوش از اسب به زیر افتاد.

دیدن این صحنه، لرزه بر اندام مازندران انداخت. شاه مازندران پهلوان پرآوازه خویش، کلاهور، را که خویی چون پلنگ ژیان داشت پیش فرستاد تا شاید رستم را بیازماید و شرمسار سازد. کلاهور پیش آمد و دست تهمتن را با تمام نیرو افشرد؛ اما رستم با خنده‌ای سبک، چنگال او را چنان در میان مشت افشرد که ناخن‌های کلاهور چون برگ خزان‌زده بر خاک ریخت و پی و پوست دستش درهم شکست. کلاهور با دستی آویزان و دردی گران به نزد شاه بازگشت و ناله برآورد که با چنین پهلوانی تاب نبرد نیست و آشتی و باج‌دهی به از جنگ و نیستی است.

سپس رستم با شکوهی بی‌مانند وارد کاخ شاه مازندران شد. شاه او را گرامی داشت و از کی‌کاووس و سختی‌های راه پرسید و از جثه و بازوی پهلوانی رستم شگفت‌زده شد. تهمتن نامه خودکامه کی‌کاووس را تسلیم کرد؛ نامه‌ای که شاه مازندران را به اطاعت یا نیستی فرومی‌خواند. شاه مازندران با خواندن نامه تیره درنگ گشت و با غرور پاسخ داد که پادشاهی توانمند بر اورنگ زرین است و کی‌کاووس نباید سرنوشت خود را به دست سنان نیزه‌ها بسپارد. او رستم را از تندروی برحذر داشت و تهدید کرد که اگر سپاهش بجنبد، ایران بر باد خواهد رفت.

رستم خردمند با روشنی روان به لشکر و دستگاه شاه مازندران نگریست و از سخنان بی‌مایه او سرش پر از پیکار گشت. هنگامی که شاه مازندران خواست خلعت و اسپ و زر گران‌بها به رستم بخشد، تهمتن با مناعت طبع آن را نپذیرفت و ننگ دانست که از دشمن کیانیان هدیه گیرد. او با دلی پرکین و اختری تیره از دیار مازندران بیرون آمد و شتابان به نزد کی‌کاووس بازگشت. رستم تمام آنچه دیده و شنیده بود برای شاه ایران بازگو کرد و با اطمینان خاطر از کاووس خواست تا هیچ بیمی به دل راه ندهد، چرا که آن سپاه و سرکشان دیو در چشم او خوار و ناچیزند.

شناسنامه و تفسیر بیت

ترجمه انگلیسی:

معنی روان:

ابعاد ادبی و روایی:
موجودیت‌های نام‌برده:
رهنما
هم‌سخن رازهای کهن و راهنمای شاهنامه
درود بر شما، پویندهٔ کارنامهٔ کهن! من «رهنما» هستم؛ همراه شما در شناخت پهلوانان، شهریاران، دیوان، جانوران شگفت و بازخوانی ابیات شاهنامه فردوسی. از هر گوشهٔ این حماسه بپرسید تا با هم به بازخوانی آن بنشینیم.
پیشنهادهای خوانش: