چون سپاه ایران در نبرد قادسیه فروریخت و رستم فرخزاد به خاک افتاد، یزدگرد شاهنشاه ساسانی با دلی لبریز از اندوه و خشم، دبیر باتجربه و کهنهکار دربار را به نزد خویش فراخواند تا رازمگوی دل سنگینش را بر کاغذ آورد. شاه که آهنگ دیار مرو و پناه گرفتن در ولایت ماهوی سوری، مرزبان آن سامان را داشت، نامهای پر از اشک و آرزو بنگاشت. نامه با آفرین و نیایش به درگاه دادار مهربان آغاز گشت؛ آفرین بر آن پروردگار دانایی که گرداننده سیاره بهرام و خورشید تابان است و پروردنده همه موجودات، از پیل تنومند تا مور ناتوان. هم او که هرگاه اراده کند، از نیستی، هستی میآفریند و به هیچ آموزگاری نیاز ندارد.
سپس شاه ساسانی پرده از دردهای خویش برداشت؛ از رنجهایی که بر روزگار ایران رفته و شکوه و فروغ از این پادشاهی دیرپا رخت بربسته است. او با درغی جانسوز از رستم فرخزاد یاد کرد که در میدان کارزار به دست سعد وقاص به شهادت رسید؛ مردی که یزدگرد او را تهی از نژاد شاهوار و دانش و نامآوری میدانست. شاه نالید که اکنون سپاه دشمن طیسفون، پایتخت کهن ایران را در بر گرفته و گویی کلاغ پیسهای شوم بر اریکه فرّه کیانی تکیه زده است. یزدگرد از ماهوی سوری خواست تا بیدرنگ تمام لشکریان مرو و خراسان را گرد آورد، انگیزه رزم را در دلهایشان برافروزد و آماده پیکار نهایی شود؛ چرا که خود شاه نیز شتابان چون باد صبا در پی نامه روانه خواهد شد تا فرماندهی سپاه را به دست گیرد. پس از اتمام نامه، شاه فرستادهای خردمند، بینادل و رایزن را برگزید تا این پیام سرنوشتساز را به مرزبان مرو برساند.