در روز ارد از ماه اسفندارمذ، یزدگرد بر تخت خسروی تکیه زد و تاج شاهنشاهی را بر سر نهاد. او سخن خویش را با یاد نیاکان بزرگش آغاز کرد و خود را فرزند پاکنهاد انوشیروان عادل خواند؛ شهریاری که پادشاهیِ دودمان به دودمان را به ارث برده بود. یزدگرد پیمان بست که فروتنان و کهتران را نواخت دهد، بزرگان را حرمت بدارد، دادگری در پیش گیرد و از بیداد و تندی پرهیز کند. او والاترین مقصود شهریاری را نه در کامجوییهای زودگذر جهان، بلکه در جاودان ساختن نامی نیکو و یادگاری شایسته دانست، چرا که فر و شکوه، گنج و افسر، و زور و بخت سرانجام در برابر تندباد خاک فنا خواهند شد.
در پس این جلوس، اندیشهای عمیق بر ناپایداری گیتی سایه میافکند؛ چرا که چرخ گردان بر هیچ کس بیوفایی نکرده است که سرانجام او را به خاک نسپارد. حتی شاهان بزرگی چون فریدون و خسرو پرویز نیز با همه شکوه و شوکت خویش از چنگال سرنوشت نگریختند. فلک، بینیاز و بیپروا، با پیل و شیر بازی میکند و انسان فانی را در میان دو گوی پرگار خویش محصور میسازد. بدینسان، شانزده سال از پادشاهی یزدگرد در گردش ماه و خورشید گذشت، در حالی که دست تقدیر، فرجامی بس شگفت و عبرتآموز برای او و ایرانزمین رقم میزد.