چون خبر ناکامی طوس و فریبرز در گشودن دژ اهریمنی بهمن به گوش آزادگان و گودرز کشوادگان رسید، کیخسرو شهریار جوان و پاک‌نهاد ایران دست به کار شد. او لشکری گران بیاراست، پیلان جنگی را سامان داد و تختی زرین و زبرجدنگار بر پشت پیل نهاد. با درفش بنفش‌رنگ کاویانی و جامه و تاج شاهنشاهی، کیخسرو پیش راند تا به نزدیکی دژ طلسم‌شده رسید. در آنجا زره رزم پوشید، میان را ببست و دبیر را فراخواند تا نامه‌ای نغز به خط پهلوی و با عطر عنبر بنویسد.
در آن نامه، کیخسرو با ستایش پروردگار یکتا و آفریننده کیوان و خورشید و فرّ و نیرو، اعلام کرد که دارنده فرّ کیانی و تن پیل‌تن است. او هشدار داد که اگر این دژ جایگاه اهریمن و جادوان است، به فرّ و فرمان یزدان پاک آن را با گرز گران خویش به خاک یکسان خواهد ساخت. پس کیخسرو نامه را بر سر نیزه‌ای بست و به گیو سپرد تا آن را به شتاب بر دیوار دژ فروکوبد و نام دادار نیکی‌بخش را یاد کند.
چون گیو نامه را بر باره دژ نهاد و نام پروردگار را بر زبان آورد و عنان برتافت، به ناگاه نامه ناپدید گشت و سهمگین‌ترین خروش در کوه و دشت پیچید. به فرمان یزدان، شکافی عظیم در باروی دژ پدید آمد و هوا همچون کام هژبر تیره و تاریک شد. کیخسرو سپاه را فرمود تا بارانی از تیر بر دژ ببارند. تیرهای بی‌پایان بر پیکر دیوان فروریخت و بسیار از آنان را هلاک ساخت. ناگاه روشنی شگرفی دردمید، تیرگی زدوده شد و جهان چون ماه تابنده درخشان گشت. دیوان گریختند و درگاه دژ پدیدار شد.
کیخسرو همراه با گودرز وارد دژ شد و شهری آباد، پر از ایوان‌ها، باغ‌ها و کاخ‌های باشکوه یافت. در همان جایی که روشنی ایزدی بردمیده بود، شاه بفرمود تا گنبدی بلند بسازند و آتشکده آذرگشسپ را در آنجا بنیاد نهند. موبدان و ستاره‌شناسان گرد آتش مقدس نشستند و شاه یک سال در آن شارستان درنگ کرد تا آتشکده سامان یافت.
با انتشار خبر این فتح معجزه‌آسا در سراسر ایران، شادمانی بزرگی برپا شد. طوس و فریبرز با سپاهی گران به پیشواز کیخسرو آمدند. فریبرز و طوس پوزش آوردند و طوس درفش کاویانی، کوس و کفش زرین را به شاه سپرد، اما کیخسرو با فرخندگی و مهر، طوس را نواخت و فرماندهی سپاه را باز به او سپرد.
سپس کیخسرو به سوی پارس شتافت، جایی که کاووس‌شاه کهنسال به استقبال نواده خویش آمد. کاووس با دیدن کیخسرو که یادگار سیاوش بود، اشک شوق ریخت، او را بر تخت زرین خویش نشاند و تاج شاهنشاهی ایران را بر سر او نهاد. گنج‌ها و گوهرهای فراوان نثار کردند و یاد سیاوش را گرامی داشتند. فردوسی در پایان این حماسه، اندرز می‌دهد که جهان گذران را نباید جدی گرفت و باید روزگار را به نیکی، دادگری و شادمانی سپری ساخت.