روزگاری چند برنیامد که از بانوی پرده‌نشین، کودکی پری‌چهره و خورشیدپیکر پای به جهان نهاد؛ چندان زیبا که گویی تندیسی تراشیده به دست بت‌تراشان آذر بود. خبر زایش این ماه فرخنده‌پی به گوش کی‌کاووس رسید و ستاره‌شماران را گرد آوردند تا سرنوشت او را بکاوند. اخترشناسان چون در طالع شاهزاده نگریستند، اختر او را آشفته و در خوابی تیره دیدند و از رنج‌ها و بلاهای آینده او پرده برداشتند. کاووس‌شاه غمگین شد و فرزاندان پاکش را به پروردگار جهان سپرد.
در این هنگام، جهان‌پهلوان رستم به دربار آمد و از شهریار خواست تا پرورش فرزند را به او واگذارد؛ چرا که هیچ دایه‌ای در گیتی توان تربیت چنان شاهزاده‌ای را نداشت. کاووس با شادمانی سپردار زابلستان را پذیرفت و دل و دیده خود، سیاوش را به دست تهمتن سپرد. رستم او را به زابلستان برد و در گلستانی از دانش و هنر پرورش داد. سواری، تیراندازی، کمندافکنی، بتاختن در میدان، آیین مجلس‌داری و میگساری، شکار با باز و شاهین، و از همه برتر، دادگری، کشورداری، رزم‌آوری و آیین شهریاری را سرتاپای به او آموخت. سیاوش چنان بالید و بی‌همتا گشت که در تمامی جهان کسی را همتای او در نیکویی و پهلوانی نبود.
چون سالیانی گذشت و شاهزاده جوانی برنا و شیرافکن شد، یاد پدر در دلش زنده گشت و از رستم خواست تا او را به دیدار کاووس‌شاه فرستد. تهمتن گنجینه‌ای بس گران‌بها از اسبان تازی، سیم و زر، جامه‌های دیبا، تاج و کمر و هر چه در خزاینش بود آماده ساخت و خود همراه شاهزاده روانه ایران‌زمین شد. کاووس‌شاه چون از آمدن سیاوش فرّهی‌یافته آگاه شد، گیو و طوس و پهلوانانی چون گرگین و خراد را با نای رویین و کوس به استقبال فرستاد. شهرهای ایران یکسره بیاراستند؛ بر تارک کاخ‌ها زر و عنبر افشاندند، مشک و زعفران بر یال اسبان مالیدند و درم و گوهر بر پای سیاوش ریختند.
سیاوش بر کاووس‌شاه وارد شد، بر خاک افتاد و نماز برد. کاووس او را در آغوش کشید، خرد و شکوهش را ستود و یزدان را سپاس گفت. شاه هفت سال فرزند را در هر کاری بیازمود و جز پاکی و راستی از او ندید. در سال هشتم، تاجی درفشان و منشوری بر پرنیان به او بخشید و فرمانروایی کهستان و ماوراءالنهر را به او سپرد.
اما دهر فسونگر نغمه‌ای دگر کوک کرد. سودابه، همسر کاووس‌شاه، ناگهان بر سیمای سیاوش بنگریست و آتش عشقی سوزان و گناه‌آلود در جانش زبانه کشید؛ عشقی که او را چون یخ پیش آتش افسرد. سودابه پنهانی پیامی به سیاوش فرستاد و او را به شبستان فراخواند. اما سیاوش پاک‌دامن آشفت و پاسخ داد که او مرد شبستان نیست و گام در راه خیانت به پدر نمی‌نهد. سودابه که ناکام ماند، نزد کاووس رفت و با تزویر از شاه خواست تا سیاوش را برای دیدار با خواهران و پرده‌نشینان به شبستان بفرستد. کاووس خواسته او را پذیرفت و سیاوش را فرمان داد تا به شبستان رود.
سیاوش در اندیشه شد و گمان برد پدر می‌خواهد او را بیازماید؛ زیرا کاووس را مردی پژوهنده و بدگمان می‌دانست. سیاوش کوشید تا با زبان دانش عذر آورد و گفت که او را با موبدان و رزم‌آوران و میادین نبرد کار است، نه با بانوان شبستان. اما کاووس با مهر اصرار ورزید و او را به مهر مادری سودابه اطمینان داد. سیاوش ناچار پذیرفت.
بامدادان، هیربد، کلیددار خردمند شبستان، سیاوش را به درون پرده‌سرا راهنمایی کرد. شبستان گویی بهشتی آراسته بود از گوهر و دیبا و خوبرویان. سودابه بر تختی پیروزه‌گون چون ماه تابان نشسته بود. چون سیاوش نزدیک آمد، سودابه شتابان از تخت فرود آمد، او را سخت در آغوش کشید و چشم و روی شاهزاده را بوسید و خدای را سپاس گفت. سیاوش دریافت که این مهر نه از راه ایزدی، بلکه هوس‌آلود و پلید است؛ پس خود را رهانید و شتابان به نزد خواهرانش رفت و بر کرسی زرین نشست.
پس از بازگشت سیاوش، کاووس از سودابه درباره خرد و رفتار فرزند پرسید. سودابه با ماری در آستین، پیشنهاد کرد که برای سیاوش از تبار کیانیان (چون کی‌آرش و کی‌پشین) یا دختران خودش همسری برگزیند. کاووس شادمان شد و راز دل با سیاوش در میان گذاشت و او را به زناشویی فراخواند. اما سیاوش که از مکر و افسون سودابه آگاه بود، درافکندن او در این دام را حس کرد و دلش از اندیشه تزویر بانوی کاخ خسته و پرپیچ گشت.