🦅 IRANLORE | ایران‌نامه
✦
✦
✦
✦
دوره پهلوانی (کیانیان)

رزم کاووس با شاه هاماوران

❖
21 بیت در این گفتار
برای مشاهده شناسنامه، معنی و هم‌پُرسی با سیمرغ روی هر بیت کلیک کنید
بخش ۱۲ - گریختن افراسیاب از کمند رستم، پیروزی هفت یل و بازگشت به دربار کاووس
تهمتن رستم، پهلوان خرد و زور، رخش آتش‌گهر خویش را برانگیخت و پی‌درپی پس‌پشت افراسیاب کینه‌توز شتافت. او اسب خویش را نوید داد که امروز باید کار را یکسره کند و دشت را از خون دشمنان به رنگ مرجان درآورد. رخش پرشتاب چون صاعقه از جای برکند، چنان‌که پنداری از پهلوهایش بال رسته است. رستم کمند کیانی را از فتراک گشود و تاب داد و بر گردن و شانه سپهدار ترکان افکند. اما افراسیاب با زیرکی سر و یال فرود آورد و اسب بادپایش چون آتش برجهید، تا حلقه‌ی کمند نگریزد و شاه توران، با دهانی خشک از ترس و تنی غرق در عرق رنج، از چنگال تهمتن رست.

با گریختن افراسیاب، بنیاد سپاه توران فروپاشید. دو بهره از سپاهیانش هرگز به خرگاه خویش بازنگشتند؛ یا بر خاک افتاده، یا خسته و نالان به بند اسارت درآمدند. اسبان زرین‌ستام، ترگ‌ها و شمشیرهای با نیام زرین و زر و گوهر بی‌شمار به دست دلاوران ایران افتاد. هیچ‌کس کلاه از سر کشته‌ای برنتافت و برگشتگان را دنبال نکرد، چراکه ایرانیان از دشت نبرد به نخچیرگاه بازآمدند و از تمام نعمت‌های گیتی بی‌نیاز گشتند. نامه‌ای از فتح نمایان و سلامت پهلوانان — که تنها زواره از اسب افتاده بود و بس — به نزد کاووس‌شاه فرستادند. دو هفته در آن دشت فرخنده به شادمانی و کامرانی بپرداختند و در روز سوم هفته به دربار شهریار برگشتند. چنین است رسم سرای سپنج که روزی به شادمانی گذرد و روزی به رنج، و خردمند دلبسته این جهان گذران نمی‌شود. و بدین گونه داستان این نبرد پایان یافت تا سرود رزم رستم و سهراب طنین‌انداز گردد.

شناسنامه و تفسیر بیت

ترجمه انگلیسی:

معنی روان:

ابعاد ادبی و روایی:
موجودیت‌های نام‌برده:
رهنما
هم‌سخن رازهای کهن و راهنمای شاهنامه
درود بر شما، پویندهٔ کارنامهٔ کهن! من «رهنما» هستم؛ همراه شما در شناخت پهلوانان، شهریاران، دیوان، جانوران شگفت و بازخوانی ابیات شاهنامه فردوسی. از هر گوشهٔ این حماسه بپرسید تا با هم به بازخوانی آن بنشینیم.
پیشنهادهای خوانش: