چون لهراسپ دیهیم و تخت شهریاری را به فرزندش گشتاسپ واگذاشت، از والایی کاخ شاهی فرود آمد و بار سفر بربست. او رو به سوی شهر گزینِ بلخ و پرستشگاه شکوهمند نوبهار نهاد؛ جایگاهی مقدس که در آن روزگاران، یزدان‌پرستان آن را چنان با شکوه و حرمت پاس می‌داشتند که تازیان مکه را گرامی می‌دارند. لهراسپ شاه درهای آن خانه آفرینش و نیایش را بر روی خویش و بیگانه ببست، جامه پشمینه پرستش بر تن کرد، طوق شاهی بر زمین افکند و موی پریشان ساخت تا در پیشگاه دادگر روشن‌روان به نیایش ایستد. سی سال تمام بر پای ایستاد و خورشید جهان‌تاب را ستایش نمود، چنان‌که آیین کیانی از روزگار جمشید بر جای مانده بود.
در آن سو، گشتاسپ با فرّه و بخت پدر بر تخت کیانی برآمد و تاج پدر بر سر نهاد. او در برابر سپاه و بزرگان بانگ برداشت که: «من شاهی یزدان‌پرستم و ایزد پاک این کلاه شهریاری را به من بخشیده است تا گرگ ستم را از گله گوسفندان دادخواهان دور سازم، دست در راه حق دراز کنم و گیتی را بر آزادگان تنگ نگردانم. آیین دادگری شاهان پیشین را برپا می‌دارم و بدکاران را به آیین یزدانی فرا می‌خوانم.» چنان دادگریی در گیتی بگسترد که گرگ و میش در کنار یکدیگر از یک جوی آب می‌نوشیدند.
در این روزگار، کتایون، دختر بلندآوازه قیصر روم که شاه او را ناهید می‌خواند، دو فرزند چون ماه تابان برای گشتاسپ به دنیا آورد: یکی اسفندیارِ فرخنده و دلاور، گوهر نبردهای سهمگین، و دیگری پشوتنِ گرد و شمشیرزن، لشکرشکن نامدار.
چون کار جهان بر گشتاسپ راست شد، وی بر آن شد تا دادگری و شکوه فریدون را زنده سازد. شاهان و خدیوان سراسر گیتی به او باج و گزیت دادند و دل نیک‌خواهان آرام گرفت؛ مگر ارجاسپ، پادشاه توران که دیوان در پیشگاهش به فرمان ایستاده بودند. ارجاسپ پند گشتاسپ را نپذیرفت و از پرداخت گزیت سر باز زد، چرا که گشتاسپ نه تنها باج نمی‌داد بلکه خود از ارجاسپ باج می‌ستاند و بر آن نبود که به همتای خویش باج دهد.