🦅 IRANLORE | ایران‌نامه
✦
✦
✦
✦
دوره پهلوانی (کیانیان)

داستان کاموس کشانی

❖
16 بیت در این گفتار
برای مشاهده شناسنامه، معنی و هم‌پُرسی با سیمرغ روی هر بیت کلیک کنید
بخش ۱ - دیباچهٔ رزم کاموس: ستایش یزدان، شگفتی رستم و آغاز گفتار
به نام خداوند خورشید و ماه، پروردگاری که راه خرد را بر دل انسان گشود و هستی و راستی را بنیان نهاد. او آفریننده بهرام و کیوان و خورشید درخشان است؛ سرچشمه هر مژده نیک و یگانه امید جان‌ها. اندیشه آدمی در ستایش بی‌چون و چرای او فرامی‌ماند و جان تنها می‌تواند در شگفتی جمالش نثار گردد. از قدرتش مکان و زمان پدید آمد و حتی نقش پای موری ناتوان بر زمین، گواهی بر وجود بی‌همتای اوست. از خورشید گردان تا خاک تیره، و از باد و آتش تا آب پاک، همگی بر یگانگی‌اش شهادت می‌دهند و روان آدمی را با حقیقت آشنا می‌سازند. پروردگار از هرچه آفریده بی‌نیاز است؛ تاج و تخت و گنج و سپاه، شوکت و کاستی، و ناز و بخت، همگی در برابر عظمت او هیچ‌اند و بندگان فرمان‌بردارِ رایِ والای اویند. اوست که شب و روز، سپهر گردان، خشم و مهر، و خواب و خور را آفرید و شادی و رنج بندگان به خواست اوست. در میان همه شگفتی‌های این گیتی پهناور، یاد و نام رستم تهمتن بسنده است؛ پهلوانی که داستان دلاوری‌هایش بر طاق دل‌ها حک شده است. او سرمایه مردانگی، شمشیرزنی، دانش و شکیبایی است؛ در دشت چون فیل سهمگین و در آب چو نهنگ ژیان، با دلی روشن و اندیشه‌ای فرزانه. اینک زمان آن رسیده تا دفتر کهن گشوده شود و داستان رزم کاموس کشانی بر زبان آید.
#1
به نام خداوند خورشید و ماه
✦
که دل را به نامش خرد داد راه
#2
خداوند هستی و هم راستی
✦
نخواهد ز تو کژی و کاستی
#3
خداوند بهرام و کیوان و شید
✦
از اویم نوید و بدویم امید
#4
ستودن مر او را ندانم همی
✦
از اندیشه جان برفشانم همی
#5
از او گشت پیدا مکان و زمان
✦
پی مور بر هستی او نشان
#6
ز گردنده خورشید تا تیره خاک
✦
دگر باد و آتش همان آب پاک
#7
به هستی یزدان گواهی دهند
✦
روان ترا آشنایی دهند
#8
ز هرچ آفریدست او بی‌نیاز
✦
تو در پادشاهیش گردن فراز
#9
ز دستور و گنجور و از تاج و تخت
✦
ز کمی و بیشی و از ناز و بخت
#10
همه بی‌نیازست و ما بنده‌ایم
✦
به فرمان و رایش سرافگنده‌ایم
#11
شب و روز و گردان سپهر آفرید
✦
خور و خواب و تندی و مهر آفرید
#12
جز او را مدان کردگار بلند
✦
کز او شادمانی و ز او مستمند
#13
شگفتی به گیتی ز رستم بس است
✦
کزو داستان بر دل هرکس است
#14
سر مایهٔ مردی و جنگ از اوست
✦
خردمندی و دانش و سنگ از اوست
#15
به خشکی چو پیل و به دریا نهنگ
✦
خردمند و بینادل و مرد سنگ
#16
کنون رزم کاموس پیش آوریم
✦
ز دفتر به گفتار خویش آوریم

شناسنامه و تفسیر بیت

ترجمه انگلیسی:

معنی روان:

ابعاد ادبی و روایی:
موجودیت‌های نام‌برده:
رهنما
هم‌سخن رازهای کهن و راهنمای شاهنامه
درود بر شما، پویندهٔ کارنامهٔ کهن! من «رهنما» هستم؛ همراه شما در شناخت پهلوانان، شهریاران، دیوان، جانوران شگفت و بازخوانی ابیات شاهنامه فردوسی. از هر گوشهٔ این حماسه بپرسید تا با هم به بازخوانی آن بنشینیم.
پیشنهادهای خوانش: