چون نه ماه از آن شب شیدایی گذشت، دخت شاه سمنگان فرزندی به جهان آورد که چهره‌اش چون ماه تابان می‌درخشود. اندام و شکوهش چنان بود که گویی رستم پیلتن بار دیگر زاد‌ه‌شده، یا سام شیردل و نریمان دلاور پا به گیتی نهاده است. تهمینه با دیدن لبخندهای شاداب نوزاد، نام او را سهراب نهاد. شگفت آنکه یک ماهگیِ کودک بسان یک‌سالگی دیگران بود؛ سینه‌ای فراخ و ستبر همچون رستم‌دستان داشت. در سه سالگی چوگان‌بازی آموخت و در پنج سالگی دل به تیر و کمان سپرد. چون به ده سالگی رسید، در تمامی آن سرزمین کسی را یارای هم‌آوردی و نبرد با او نبود.
روزی سهرابِ جوان نزد مادر آمد و بی‌پروا پرسید: «ای مادر، من که در نیرو و قامت از همه همسالان خویش برترم و سرم به آسمان می‌ساید، بگوی از کدام نژاد و گوهر هستم؟ اگر کسی از من پدر جوید، چه پاسخ دهم؟ چنانچه این راز را از من پنهان کنی، زنده در این جهان نخواهی ماند!» تهمینه او را به خوی خوش و شادمانی فراخواند و راز بزرگ زندگی‌اش را گشود: «تند مبا و شاد زی که تو فرزند رستم پیلتنی؛ گوهری داری از تبار دستان، سام و نریمان. از آن‌روست که سرت بر آسمان برمی‌کشد، چرا که از زمان آفرینش جهان، کردگار سواری چون رستم نیافریده و در گردون دلاوری هم‌تراز سام نریمان نبوده است.»
آن‌گاه تهمینه نامه‌ای پنهانی و مهرکرده همراه با سه یاقوت رخشان نهاده در سه مهره زرین که رستم از ایران فرستاده بود، به فرزند بنمود و هشدار داد: «این راز را از افراسیاب تورانی پنهان دار. اگر پدرت داند که چنین گرد و سرافراز گشته‌ای، تو را نزد خویش خواهد خواند و دل مادرت از درد جدایی خوی خونین خواهد گشت.»
اما سهراب با غرور و همتی والاستیز پاسخ داد: «چنین نژاد و تبار والایی را نباید در جهان پنهان داشت! اکنون بزرگان و جنگ‌آوران داستانی جز حماسه رستم بر زبان ندارند. من لشکری بی‌کران از دلاوران توران گرد خواهم آورد؛ نخست کاووس‌شاه را از تخت ایران سرنگون می‌سازم، پای طوس را از آن سرزمین می‌برم و تاج و تخت شهریاری جهان را به پدرم رستم می‌سپارم. سپس از ایران رو به سوی توران می‌نهم، افراسیاب را از پادشاهی برمی‌اندازم و سر نیزه‌ام را از خورشید می‌گذرانم! وقتی رستم پدر باشد و من پسر، نباید کس دیگری بر گیتی شهریاری کند. هنگامی که آفتاب و ماه تابنده‌اند، ستاره را چه جای کلاهداری است؟» پس پهلوانان و جنگجویان از هر سو گرد سهراب حلقه زدند، چرا که او هم دارنده گهر والای پهلوانی بود و هم استادی بی‌همتا در تیغ‌زنی.