#1
کنون بشنو از دخت مهرک سخن
✦
ابا گرد شاپور شمشیرزن
“Now hear the tale of Mihrak's daughter fair, and Shapur the warrior of sword-craft rare.”
#2
چو لختی برآمد برین روزگار
✦
فروزنده شد دولت شهریار
“When a portion of time had passed in peace, the King's fortune shone bright without cease.”
#3
به نخچیر شد شاه روزی پگاه
✦
خردمند شاپور با او به راه
“The King rode out to hunt at early dawn, with wise Shapur riding alongside his throne.”
#4
به هر سو سواران همی تاختند
✦
ز نخچیر دشتی بپرداختند
“On every side the horsemen spurred away, clearing the broad plain of wild game that day.”
#5
پدید آمد از دور دشتی فراخ
✦
پر از باغ و میدان و ایوان و کاخ
“From afar a spacious plain came to sight, filled with gardens, halls, and palaces bright.”
#6
همی تاخت شاپور تا پیش ده
✦
فرود آمد از راه در خان مه
“Shapur spurred his steed to the village bound, and dismounted at the chief's abode he found.”
#7
یکی باغ بد کش و خرم سرای
✦
جوان اندر آمد بدان سبز جای
“A pleasant garden stood with verdant space, as the youth stepped into that radiant place.”
#8
یکی دختری دید بر سان ماه
✦
فروهشته از چرخ دلوی به چاه
“He beheld a maiden bright as the moon, lowering a bucket into the well at noon.”
#9
چو آن ماه‌رخ روی شاپور دید
✦
بیامد برو آفرین گسترید
“When that moon-faced maid saw Shapur's grace, she approached with blessings for his face.”
#10
که شادان بدی شاه و خندان بدی
✦
همه ساله از بی‌گزندان بدی
“Saying: 'May the prince be joyful and glad, forever immune to all trials sad!”
#11
کنون بی‌گمان تشنه باشد ستور
✦
بدین ده رود اندرون آب شور
“Surely thy steed is thirsty from the ride, yet brackish is the water in this countryside.”
#12
به چاه اندرون آب سردست و خوش
✦
بفرمای تا من بوم آبکش
“Cold and sweet is the water in this well; command me, and I shall draw it well.'”
#13
بدو گفت شاپور کای ماه‌روی
✦
چرا رنجه گشتی بدین گفت‌وگوی
“Shapur replied to her: 'O moon-faced maid, why distress thy heart in this parade?”
#14
که باشند با من پرستنده مرد
✦
کزین چاه بی‌بن کشند آب سرد
“Servants are with me who can draw the thread, and haul cool water from this bottomless bed.'”
#15
ز برنا کنیزک بپیچید روی
✦
بشد دور و بنشست بر پیش جوی
“The young maiden turned her face away, and sat beside the streamlet to stay.”
#16
پرستنده‌ای را بفرمود شاه
✦
که دلو آور و آب برکش ز چاه
“The prince commanded his servant to go, to fetch the bucket and draw water from below.”
#17
پرستنده بشنید و آمد دوان
✦
رسن برد بر چرخ دلو گران
“The servant obeyed and ran in haste, binding the heavy bucket around his waist.”
#18
چو دلو گران‌سنگ پر آب گشت
✦
پرستنده را روی پرتاب گشت
“When the heavy bucket filled with deep rain, the servant's face flushed hot with pain.”
#19
چو دلو گران برنیامد ز چاه
✦
بیامد ژکان زود شاپور شاه
“When the heavy bucket would not rise high, Shapur the king approached with a sigh.”
#20
پرستنده را گفت کای نیم‌زن
✦
نه زن داشت این دلو و چندین رسن
“He chid the servant: 'O half-man in fight, hath a maid such strength and thou no might?”
#21
همی برکشید آب چندین ز چاه
✦
تو گشتی پر از رنج و فریادخواه
“She drew water easily from this deep space, while thou art full of groans and disgrace!'”
#22
بیامد رسن بستد از پیشکار
✦
شد آن کار دشوار بر شاه خوار
“He took the rope from his servant's hand; the heavy task yielded to his command.”
#23
ز دلو گران شاه چون رنج دید
✦
بر آن خوب‌رخ آفرین گسترید
“Yet feeling the bucket's immense, heavy weight, the king praised the maid of lovely state.”
#24
که برتافت دلوی برین سان گران
✦
همانا که هست از نژاد سران
“Thinking: 'She who lifted this burden so grand, must surely descend from the lords of the land.'”
#25
کنیزک چو او دلو را برکشید
✦
بیامد به مهر آفرین گسترید
“As the prince pulled the bucket up to the light, the maiden approached with blessings bright.”
#26
که نوشه بدی تا بود روزگار
✦
همیشه خرد بادت آموزگار
“Saying: 'Mayest thou live long while time shall endure, and wisdom be thy guide forever pure!”
#27
به نیروی شاپور شاه اردشیر
✦
شود بی‌گمان آب در چاه شیر
“By the strength of Shapur, son of Ardashir the King, water in the well turns to milk in the spring!'”
#28
جوان گفت با دختر چرب‌گوی
✦
چه دانی که شاپورم ای ماه‌روی
“The prince asked the sweet-spoken maid in surprise: 'How knowest thou I am Shapur, O bright eyes?'”
#29
چنین داد پاسخ که این داستان
✦
شنیدم بسی از لب راستان
“She answered: 'I have heard this story untold, full often from truthful lips of old:”
#30
که شاپور گردست با زور پیل
✦
به بخشندگی همچو دریای نیل
“That Shapur is a knight with the strength of an elephant grand, in bounty like the Nile across the land.”
#31
به بالای سروست و رویین‌تنست
✦
به هرچیز مانندهٔ بهمنست
“Tall as a cypress, bronze-bodied in fight, in every virtue resembling Bahman's might.'”
#32
بدو گفت شاپور کای ماه‌روی
✦
سخن هرچ پرسم ترا راست‌گوی
“Shapur said to her: 'O maiden of grace, answer truly whatever I ask in this place.”
#33
پدیدار کن تا نژاد تو چیست
✦
برین چهرهٔ تو نشان کییست
“Reveal thy true lineage unto my eyes, for upon thy face a royal sign lies.'”
#34
بدو گفت من دختر مهترم
✦
ازیرا چنین خوب و کنداورم
“She answered: 'I am daughter to the chief of this land, that is why I am so fair and strong of hand.'”
#35
چنین داد پاسخ که هرگز دروغ
✦
بر شهریاران نگیرد فروغ
“He replied: 'A falsehood can never gain light, nor prosper before the kingly sight.”
#36
کشاورز را دختر ماه‌روی
✦
نباشد بدین روی و این رنگ و بوی
“A farmer's daughter hath not such a grace, nor such noble fragrance and royal face.'”
#37
کنیزک بدو گفت کای شهریار
✦
هرانگه که یابم به جان زینهار
“The maiden said: 'O Sovereign King, if I obtain thy pledge for my life's wing,”
#38
بگویم همه پیش تو من نژاد
✦
چو یابم ز خشم شهنشاه داد
“I shall lay bare my true lineage in thy sight, if thou protect me from the Great King's spite.'”
#39
بدو گفت شاپور کز بوستان
✦
نرست از چمن کینهٔ دوستان
“Shapur answered: 'From a garden fair, no malice toward friends groweth anywhere.”
#40
بگوی و ز من بیم در دل مدار
✦
نه از نامور دادگر شهریار
“Speak freely and harbor no fear in thy heart, neither of me nor the Just Sovereign's part.'”
#41
کنیزک بدو گفت کز راه داد
✦
منم دختر مهرک نوش‌زاد
“The maid said: 'By the way of truth and right, I am daughter to Mihrak Nushzad of might.”
#42
مرا پارسایی بیاورد خرد
✦
بدین پرهنر مهتر ده سپرد
“A righteous man saved me when I was small, and entrusted me to this chief's humble hall.”
#43
من از بیم آن نامور شهریار
✦
چنین آبکش گشتم و پیشکار
“For fear of that famous King's wrathful blade, I became a water-carrier and a maid.'”
#44
بیامد بپردخت شاپور جای
✦
همی بود مهتر به پیشش به پای
“Shapur cleared the place for counsel that hour, while the village chief stood waiting in his power.”
#45
به دو گفت کین دختر خوب‌چهر
✦
به من ده بر من گوا کن سپهر
“He said to him: 'Give me this moon-faced bride, and let the heavens witness our side.'”
#46
بدو داد مهتر به فرمان اوی
✦
بر آیین آتش‌پرستان اوی
“The chieftain betrothed her to him by his decree, in accordance with the solemn rites of the Zoroastrians.”