🦅 IRANLORE | ایران‌نامه
✦
✦
✦
✦
دوره پهلوانی (کیانیان)

داستان بیژن و منیژه

❖
77 بیت در این گفتار
برای مشاهده شناسنامه، معنی و هم‌پُرسی با سیمرغ روی هر بیت کلیک کنید
بخش ۱۴ - بازگشت پیروزمند رستم با بیژن، پیشواز کیخسرو، بزم و بخشش منیژه و تأمل در تقدیر
چو مژده پیروزی جهان‌پهلوان رستم و رهایی بیژن از چاه تاریک افراسیاب به شهریار ایران کیخسرو رسید، شاه دادگر به شکرانه این کامرانی روی بر خاک نهاد و یزدان پاک را سپاس گفت. خبر در همه جا پیچید و گودرز کشواد و گیو دلاور با سپاهی آراسته، نای و تبیره‌زنان و پرچم‌های کاویانی برافراشته به پیشواز دلاور زابل شتافتند. گرد و غبار سم اسبان، میدان را تیره ساخت و بانگ کوس و بوق‌های رویین دشت را لرزاند. رستم پیروزمندانه فراز آمد، در حالی که اسیران جنگی و غنایم را به همراه داشت. چو گودرز و گیو سالار نامدار را دیدند، از باره پیاده شدند و بر تهمتن آفرین‌ها خواندند که بار دیگر غم از دل خاندان کشواد زدود و بیژن گم‌گشته را به آغوش پدر بازگرداند.

رستم بیژن رهاشده را پیش آورد و به گیو و کیخسرو سپرد و پشت خمیده پدر را دگربار راست ساخت. کیخسرو، تهمتن را سخت در آغوش کشید و بر فر و نیروی او و نیایش زال زر و خاک زابلستان آفرین فرستاد. آنگاه شاه دستور داد تا بزمی شاهانه بیارایند؛ مجلسی آراسته به جام‌های می، نغمه چنگ‌نوازان، افسرهای گران‌بها و عطر مشک و گلاب. بامدادان، رستم از شهریار رخصت بازگشت به سیستان خواست و کیخسرو گنجینه‌ای بی‌کران از جامه‌های زربفت روم، تاج کیانی، جام پرگوهر، صد اسب نژاده و صد شتر گران‌بار، همراه با خادمان زرین‌طوق به او بخشید.

پس از رفتن رستم، کیخسرو بیژن را پیش فراخواند تا داستان رنج خویش در چاه افراسیاب و فداکاری منیژه دختر افراسیاب را بازگوید. بیژن از وفاداری منیژه گفت که چگونه برای عشق او از کاخ پادشاهی آواره گشت و رنج‌های بیکران کشید. شاه ایران با شنیدن داستان آن بانوی غم‌دیده، سخت متاثر شد و صد جامه دیبای رومی گوهرنشان، تاجی شاهوار، ده بدره دینار زرین و خدمتگزاران بسیار به بیژن داد تا به منیژه بسپارد و سفارش کرد که او را با احترام و شادی نگاه دارد و در گردش روزگار بیندیشد؛ چرخ گردونی که گاه بنده‌ای را از چاه نیازمندی به تارم بلند پادشاهی می‌رساند و گاه پرورده ناز را در خاک بلا می‌افکند.

شناسنامه و تفسیر بیت

ترجمه انگلیسی:

معنی روان:

ابعاد ادبی و روایی:
موجودیت‌های نام‌برده:
رهنما
هم‌سخن رازهای کهن و راهنمای شاهنامه
درود بر شما، پویندهٔ کارنامهٔ کهن! من «رهنما» هستم؛ همراه شما در شناخت پهلوانان، شهریاران، دیوان، جانوران شگفت و بازخوانی ابیات شاهنامه فردوسی. از هر گوشهٔ این حماسه بپرسید تا با هم به بازخوانی آن بنشینیم.
پیشنهادهای خوانش: