🦅 IRANLORE | ایران‌نامه
✦
✦
✦
✦
دوره پهلوانی (کیانیان)

پادشاهی همای چهرزاد سی و دو سال بود

❖
62 بیت در این گفتار
برای مشاهده شناسنامه، معنی و هم‌پُرسی با سیمرغ روی هر بیت کلیک کنید
بخش ۲ - یافتن داراب در صندوق جوی، پرورش نزد گازر و روی آوردن به فرهنگ و سواری
شب‌هنگام که گازر با جامه‌های نیم‌نم از کنار جویبار خروشان به خانه بازآمد، اندوهی سنگین بر خانه‌اش سایه افکنده بود؛ چرا که فرزند خردسالشان به‌تازگی رخت از گیتی بربسته و همسرش با چهره‌ای خراشیده و روانی تیره در سوگ او می‌گریست. گازر راز دل بر آفتاب افکند و همسرش را مژده داد که خداوند نیکی به ایشان ارزانی داشته است. او حکایت کرد که چون در کنار جوی جامه بر سنگ می‌زد، صندوقی شناور بر آب دید؛ چون آن را از موج رهانید و درش را گشود، نوزادی چون خورشید تابان در میان دیبا و حریر خفته بود، با بالینی آراسته به درّ خوشاب، عقیق، زبرجد و یاقوت‌های شاهوار و دینارهای سرخ. زن گازر چون چشم بر آن کودک فرخنده افتاد که رخش به زیبایی اردشیر می‌مانست، جهان‌آفرین را سپاس گفت و او را مهرورزانه پستان شیر داد و غم از دل بشست.

آنان فرزند را به سبب آنکه از آب روان یافته بودند «داراب» نامیدند. برای رهایی از بیم بدخواهان و پنهان داشتن راز گوهرها، گازر و همسرش رخت سفر بربستند و شصت فرسنگ از بوم و بر خویش دور شدند تا در شهری بیگانه سکنا گزینند. در آنجا با فروختن پاره‌ای از گوهرهای شاهانه، زندگی بس مرفه فراهم ساختند و داراب را با ناز و تکریم پروراندند، به‌گونه‌ای که هیچ تندبادی بر او نوزید. چون چند سال برآمد و داراب بالید، خوی شهریاری و فرّ ایزدی در نهادش جوشیدن گرفت. او در کوی و برزن با بزرگان و جوانان کشتی می‌گرفت و زور بازویش چنان بود که همگان از او به ستوه می‌آمدند.

داراب از پیشه شست‌وشوی جامه‌ها گریزان بود و تن به کار گازری نمی‌داد. چون گازر او را ملامت کرد، داراب خواستار آموختن فرهنگ، دانش و کتابت زند و اوستا گشت. گازر او را به نزد فرهنگیان و آموزگاران فرستاد. داراب دانش و خط را فراگرفت، اما دلیری و فرّ کیانی او را به عرصه‌ای برتر می‌خواند. او از پدر خوانده‌اش خواست تا سواری و رزم‌آوری پیشه او سازد. پس گازر او را به سوارکاری زبردست و نامدار سپرد. داراب زمان درازی به آموختن فنون رزم، عنان‌پیچی، سنان‌داری، سپرگردانی، تیراندازی و چوگان پرداخت و چندان در هنر سواری و کارزار سرآمد شد که هیچ پهلوان و جانوری، حتی پلنگ تیزچنگ، توان ایستادگی در برابر چنگال و نیروی رزم او را نداشت.

شناسنامه و تفسیر بیت

ترجمه انگلیسی:

معنی روان:

ابعاد ادبی و روایی:
موجودیت‌های نام‌برده:
رهنما
هم‌سخن رازهای کهن و راهنمای شاهنامه
درود بر شما، پویندهٔ کارنامهٔ کهن! من «رهنما» هستم؛ همراه شما در شناخت پهلوانان، شهریاران، دیوان، جانوران شگفت و بازخوانی ابیات شاهنامه فردوسی. از هر گوشهٔ این حماسه بپرسید تا با هم به بازخوانی آن بنشینیم.
پیشنهادهای خوانش: