🦅 IRANLORE | ایران‌نامه
✦
✦
✦
✦
دوره تاریخی (اشکانیان و ساسانیان)

پادشاهی شاپور پسر اردشیر سی و یک سال بود

❖
16 بیت در این گفتار
برای مشاهده شناسنامه، معنی و هم‌پُرسی با سیمرغ روی هر بیت کلیک کنید
بخش ۳ - بستر مرگ شاپور: اندرز به اورمزد در داد، بخشش و گرایش به یزدان
شاپور، شهریار دادگر و بلندپایگاه ساسانی، سی سال و دو ماه بر سریر شاهی با فرّ و داد حکمرانی کرد. چون روزگار او به سر آمد و فرّه و اورنگ پادشاهی‌اش کم‌فروغ گردید، جانشین خویش اورمزد را به نزد بستر فراخواند. شاپور، فرزند جوان را که در میان تیرگی روزگار چون گلی در میان خارزار می‌درخشید، اندرزهای گرانمایه داد: او را به بیداری، جهان‌داری، گرامی داشتن کهنسالان و خردمندان باتجربه، و خواندن شبانه‌روزی کارنامه و دفتر جمشید سفارش کرد. او را به دادگری، بخشندگی، پشتیبانی از ناتوانان، افتادگی، و خودداری از تندی و آزار کم‌آزاران خواند؛ اندرزهایی که خود از پدرش اردشیر به یادگار داشت. چون پندها به پایان رسید، چهره شاپور به زردی گرایید و جان سپرد و دل اورمزد از غم و درد بدردید. آنگاه یادآوری سرنوشت جهان گذران پیش می‌آید که سپنج‌سرای فانی ارزشی ندارد و تنها تابوتی تنگ بهره آدمی است، و سرمایه واقعی، روی آوردن به یزدان پاک، روزی‌دهنده و رهنمای دو جهان، و درود فرستادن بر پیامبر اوست.
#1
همی بود شاپور با داد و رای
✦
بلنداختر و تخت شاهی به جای
#2
چو سی سال بگذشت بر سر دو ماه
✦
پراگنده شد فر و اورنگ شاه
#3
بفرمود تا رفت پیش اورمزد
✦
بدو گفت کای چون گل اندر فرزد
#4
تو بیدار باش و جهاندار باش
✦
جهاندیدگان را خریدار باش
#5
نگر تا به شاهی ندارد امید
✦
بخوان روز و شب دفتر جمشید
#6
بجز داد و خوبی مکن در جهان
✦
پناه کهان باش و فر مهان
#7
به دینار کم ناز و بخشنده باش
✦
همان دادده باش و فرخنده باش
#8
مزن بر کم‌آزار بانگ بلند
✦
چو خواهی که بختت بود یارمند
#9
همه پند من سربسر یادگیر
✦
چنان هم که من دارم از اردشیر
#10
بگفت این و رنگ رخش زرد گشت
✦
دل مرد برنا پر از درد گشت
#11
چه سازی همی زین سرای سپنج
✦
چه نازی به نام و چه نازی به گنج
#12
ترا تنگ تابوت بهرست و بس
✦
خورد گنج تو ناسزاوار کس
#13
نگیرد ز تو یاد فرزند تو
✦
نه نزدیک خویشان و پیوند تو
#14
ز میراث دشنام باشدت بهر
✦
همه زهر شد پاسخ پای‌زهر
#15
به یزدان گرای و سخن زو فزای
✦
که اویست روزی ده و رهنمای
#16
درود تو بر گور پیغمبرش
✦
که صلوات تاجست بر منبرش

شناسنامه و تفسیر بیت

ترجمه انگلیسی:

معنی روان:

ابعاد ادبی و روایی:
موجودیت‌های نام‌برده:
رهنما
هم‌سخن رازهای کهن و راهنمای شاهنامه
درود بر شما، پویندهٔ کارنامهٔ کهن! من «رهنما» هستم؛ همراه شما در شناخت پهلوانان، شهریاران، دیوان، جانوران شگفت و بازخوانی ابیات شاهنامه فردوسی. از هر گوشهٔ این حماسه بپرسید تا با هم به بازخوانی آن بنشینیم.
پیشنهادهای خوانش: