چون کیقباد بر دشمنان چیره گشت و بنیاد شهریاری کیانی را استوار ساخت، رخت به سرزمین پارس کشید؛ گستره‌ای که کلید گنجینه‌های گران‌سنگ شاهنشاهی در آن جای داشت. او شهر باستانی اسطخر را که مایه فخر و افتخار کیانیان بود، پایتخت خویش قرار داد و بر تخت شاهی فرود آمد. مردمان از سرتاسر گیتی رو به سوی بارگاه او آوردند، چرا که کیقباد شهریاری دادگر، فرخنده‌رای و پایبند به آیین کهن بود.
پس کیقباد ناموران و بزرگان کشور را گرد آورد و خطبه‌ای بس شگرف در دادگری ایراد کرد. او فرمود: «جهان از این سر تا آن سر گستره پادشاهی من است، اما اگر پیل نیرومند به پشه‌ای ناتوان ستم کند و کین ورزد، بنیاد داد و دین شکاف برمی‌دارد. من در گیتی جز راستی و درستی نمی‌جویم، زیرا خشم پروردگار مایه کاستی و تباهی ملک است. آسایش مردم حاصل رنج و بیداری من است و هر جا خاک و آبی هست، گنج من همان‌جاست. در نظر من سپاهی و شهری یکسانند و همه مردمان لشکر من به شمار می‌روند. همه باید در پناه جهان‌آفرین، خردمند و بی‌گزند بزییند. هر آن‌کس که توشه و نانی دارد، بخورد و به دیگران ببخشد و سپاس آن را بر من نهاد؛ و هر کس که دستتنگ است و توان کارکرد ندارد، بارگاه شاهی من چراگاه و پناهگاه او خواهد بود.»
کیقباد با یادآوری نام‌آوران گذشته و پی‌ریزی داد و دهش، صد سال شادان و سرافراز بر گیتی فرمان راند. او را چهار فرزند خردمند بود که یادگارانش در جهان به شمار می‌رفتند: نخستین کاووس ستوده، دوم کی‌آرش، سوم کی‌پشین و چهارم کی‌آرش/آرمان. همگی روزگار را به آرامش و کامروایی سپری کردند. اما چون صد سال بگذشت، اختر بخت شاه رو به فرود نهاد و کیقباد دانست که برگ سبز زندگی‌اش رو به پژمردگی رفته است.
در آغاز ماه، کیقباد فرزند ارشد خود، کاووس کی را به نزد خویش فراخواند و آخرین پندهای شهریاری را به او آموخت. شاه پیر گفت: «ما رخت خویش از این گیتی بستیم؛ تو تابوت مرا آماده کن و خود بر تخت شاهی تکیه زن. چنان به نظرم می‌رسد که گویی همین دیروز بود که شادمانه همراه با پهلوانان از کوه البرز فرود آمدم. فریفته بخت زودگذر مشو که پرستنده آن از خرد بی‌بهره است. اگر دادگر و پاک‌دین باشی، جز آفرین نخواهی شنید، اما اگر آز و طمع بر تو چیره شود، تیغ تیز هلاکت را بر سر خویش فرود آورده‌ای.» چون این سخنان حکیمانه به پایان رسید، کیقباد چشم از جهان فراخ فروبست و صندوق تنگ تابوت را به جای کاخ باشکوه شاهی برگزید. بدین‌سان قصه کیقباد به سر آمد تا دفتر روزگار با پادشاهی کاووس گشوده شود.