✦

✦

✦

✦

دوره اساطیری (پیشدادیان)

جمشید

❖

28 بیت در این گفتار

برای مشاهده شناسنامه، معنی و هم‌پُرسی با سیمرغ روی هر بیت کلیک کنید

دوگانه شعر و نثر روایت منثور داستان (Prose Retelling) ابیات اصیل شاهنامه (Distichs)

بخش ۴ - سقوط جمشید

#1

از آن پس برآمد ز ایران خروش

✦

پدید آمد از هر سویی جنگ و جوش

#2

سیه گشت رخشنده روز سپید

✦

گسستند پیوند از جمّشید

#3

بر او تیره شد فرّهٔ ایزدی

✦

به کژی گرایید و نابخردی

#4

پدید آمد از هر سویی خسروی

✦

یکی نامجویی ز هر پهلُوی

#5

سپه کرده و جنگ را ساخته

✦

دل از مهر جمشید پرداخته

#6

یکایک ز ایران برآمد سپاه

✦

سوی تازیان برگرفتند راه

#7

شنودند کان‌جا یکی مهتر است

✦

پر از هول شاه اژدها پیکر است

#8

سواران ایران همه شاه‌جوی

✦

نهادند یک‌سر به ضحاک روی

#9

به شاهی بر او آفرین خواندند

✦

ورا شاه ایران زمین خواندند

#10

کی اژدهافش بیامد چو باد

✦

به ایران زمین تاج بر سر نهاد

#11

از ایران و از تازیان لشکری

✦

گزین کرد گرد از همه کشوری

#12

سوی تخت جمشید بنهاد روی

✦

چو انگشتری کرد گیتی بروی

#13

چو جمشید را بخت شد کندرو

✦

به تنگ اندر آمد جهاندار نو

#14

برفت و بدو داد تخت و کلاه

✦

بزرگی و دیهیم و گنج و سپاه

#15

چو صد سالش اندر جهان کس ندید

✦

بر او نام شاهی و او ناپدید

#16

صدم سال روزی به دریای چین

✦

پدید آمد آن شاه ناپاک دین

#17

نهان گشته بود از بد اژدها

✦

نیامد به فرجام هم ز او رها

#18

چو ضحاکش آورد ناگه به چنگ

✦

یکایک ندادش زمانی درنگ

#19

به ارّه‌ش سراسر به دو نیم کرد

✦

جهان را از او پاک بی‌بیم کرد

#20

شد آن تخت شاهی و آن دستگاه

✦

زمانه ربودش چو بیجاده کاه

#21

از او بیش بر تخت شاهی که بود

✦

بر آن رنج بردن چه آمدش سود

#22

گذشته بر او سالیان هفتصد

✦

پدید آوریده همه نیک و بد

#23

چه باید همه زندگانی دراز

✦

چو گیتی نخواهد گشادنت راز

#24

همی پروراندت با شهد و نوش

✦

جز آواز نرمت نیاید به گوش

#25

یکایک چو گوئی که گسترد مهر

✦

نخواهد نمودن به بد نیز چهر

#26

بدو شاد باشی و نازی بدوی

✦

همان راز دل را گشایی بدوی

#27

یکی نغز بازی برون آورد

✦

به دلت اندرون درد و خون آورد

#28

دلم سیر شد زین سرای سپنج

✦

خدایا مرا زود بِرْهان ز رنج

شناسنامه و تفسیر بیت

ترجمه انگلیسی:

معنی روان:

ابعاد ادبی و روایی:

موجودیت‌های نام‌برده:

رهنما

هم‌سخن رازهای کهن و راهنمای شاهنامه

درود بر شما، پویندهٔ کارنامهٔ کهن! من «رهنما» هستم؛ همراه شما در شناخت پهلوانان، شهریاران، دیوان، جانوران شگفت و بازخوانی ابیات شاهنامه فردوسی. از هر گوشهٔ این حماسه بپرسید تا با هم به بازخوانی آن بنشینیم.

پیشنهادهای خوانش: